KKTC Cumhuriyet Meclisi'nde 6 Ekimde oy birliğiyle onaylanan "Tütün Ürünlerinin Zararlarından Korunma ve Denetim Yasası", Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat tarafından imzalanmasının ardından Resmi Gazete'nin bugünkü sayısında yayımlanarak yürürlüğe girdi.
Birçok ülkede olduğunu gibi, bugünden itibaren KKTC'de de
sigara ve tütün içimine önemli kısıtlamalar getirildi. Yasadaki bazı düzenlemeler ise 1 Ocak 2010'da yürürlüğe girecek.
"Tütün Ürünlerinin Zararlarından Korunma ve Denetim Yasası", "kişileri ve gelecek nesilleri tütün ürünlerinin zararlarından, bunların alışkanlıklarını özendirici reklam, tanıtım ve teşvik kampanyalarından koruyucu tertip ve tedbirleri almak ve herkesin temiz hava soluyabilmesinin sağlanması yönünde düzenlemeler yapmayı" amaçlıyor.
Uygulamasından Sağlık Bakanlığının yetkili kılındığı yasa, özellikle gençleri tütün ve tütün ürünlerinin zararlarından korumayı hedefliyor. Yasa, ürün denetimi ve ürünlerin satışa sunumda uyulması gereken kuralları düzenlerken, nerelerde
sigara ve tütün ürünleri içilemeyeceğini de belirliyor. Yasaya aykırı davrananlara asgari ücrete bağlı cezalar içeren yasa, ağır suçlarda 3 yıla kadar
hapislik de içeriyor.
18 yaşından küçüklere satış yasak
Yasa uyarınca, 18 yaşından küçüklere, kendi kullanımları dışında başkaları için dahi olsa tütün satılması da yasak.
İçine para atılan makineler aracılığıyla
sigara ve diğer tütün ürünlerinin satışını da yasaklayan yasa, küçüklere hitap eden ve tütün ürünlerini çağrıştıran
şeker, çerez, oyuncak ve başka nesnelerin tütün ürünleri şeklinde üretilmesine ve satılmasına da son verecek.
Yasa, tütün ürünlerinin market rafları gibi doğrudan ulaşılabilir yerlerde satışını yasaklıyor, ancak gümrüksüz satış dükkanlarını bu kapsam dışında tutuyor. Yasayla tütün ürünlerinin isim, marka veya alametleri kullanılarak her ne surette olursa olsun reklam ve tanıtımı yapılamayacak, bu ürünlerin kullanılmasını özendiren veya teşvik eden kampanyalar düzenlenemeyecek.
Tütün ürünü üreticilerinin, ithalatçılarının ve satıcılarının etkinliklere amblemlerini, marka ve işaretlerini kullanarak destek olması
(sponsorluk) da yasaklanıyor. Yazılı basında, radyo ve televizyonlarda ve
sinema salonlarında tütün ürünleri reklamı yanında ürün fiyatları ve fiyatlardaki değişikliklere ilişkin duyurular da yapılamayacak.
Yasaklanmış mekanlarda
sigara ve diğer tütün ürünlerini içenler, asgari ücretin onda biri oranında, yani bugünkü rakamlarla 119 YTL para cezasına çarptırılacak. Cezalardan toplanacak paralar, Türk Hastaneleri İnşa ve Teçhizat Fonuna aktarılacak.
Bazı yerlerde 2010'a kadar serbest
Yaşlı bakım evleri, ruh ve sinir hastalıkları hastanesi, cezaevleri, şehirler arası veya uluslararası güzergahlarda yolcu taşıyan deniz yolu araçlarının güverteleri ile kumarhane, disko, gece kulübü ve sadece alkollü içki servisi yapılan bar ve birahanelerde, 1 Ocak 2010'a kadar yasa kurallarına bakılmaksızın tütün ürünleri tüketilebilecek ve bu tarihten sonra tüzük kuralları uygulanacak.
Alkollü içki satılsın veya satılmasın lokanta, kafeterya, büfe, kahvehane, pastane ve benzeri toplu tüketim yerlerinin kapalı alanlarında yasak, 1 Ocak 2010'da yürürlüğe girecek. Bu süreye kadar sadece 18 yaş üstü kişilerin girebileceği havalandırmalı özel bölümler ayrılacak.