CNN Türk

İstanbul Altın Borsası (İAB) Başkan Vekili Osman Saraç, tüketicinin altına ilgisinin düşük olduğunu belirterek, "Alım yok, satım var. İnsanlar elindeki altını bozduruyor" dedi.
Bu durumun yazın, düğün sezonunun başlamasıyla değişebileceğini ancak, çok büyük ölçekte bir değişim öngörmediklerini kaydeden Saraç, insanların kriz nedeniyle parayı elinde tuttuğunu söyledi.

Saraç, son 14 aydır altında hurda dönüşümünde çok büyük bir artış olduğunu ifade ederek, bunun nedeninin altın fiyatlarının ons üzerinden çok ciddi değer kazanması ve TL/dolar paritesinin de artış göstermesi olduğunu bildirdi.

Altının çok ciddi şekilde değer kazanmasının ardından, halkın da gerek nakit ihtiyacını karşılamak, gerekse yükselen fiyatlardan kar elde etmek için elinde bulundurduğu bilezik ya da cumhuriyet altınını bozdurma yoluna gittiğini anlatan Saraç, "Alım yok, satım var. İnsanlar elindeki altını bozduruyor" dedi.

Hurda arzından dolayı altın ithalatının da gerilediğine dikkat çeken Saraç, yılın neredeyse ilk yarısına gelindiğini ve yaklaşık 100 ton altın ithal edilmesi gerekirken, bu rakamın 67 ton da kaldığını, bunun da çok düşük bir rakam olduğunu söyledi.

Saraç, altının geleneksel öneme sahip olduğu ülkelerden biri olan Türkiye'de yaz mevsiminin gelişiyle düğün sezonunun başlamasının ardından, durumun değişebileceğine ve altın tüketiminin artabileceğine dikkat çekerek, "Ama çok büyük ölçekte bir değişim öngörmüyoruz. İnsanlar kriz nedeniyle parayı elinde tutuyor" diye konuştu.

"Bu ölçülerde rekabetçi, ikinci bir sektörümüz yok"

İstanbul Altın Borsası'nın işlem hacmi ve ekonomiye katkısına ilişkin soruya karşılık Saraç, borsanın son 5 yıl baz alındığında yıllık ithalat ortalamasının yaklaşık 225 ton, işlem hacminin ise 300 ton olduğunu belirtti.

Saraç, borsanın yıllık işlem hacminin fiziki altın olarak parasal değerinin 10 milyar dolar olduğunu belirterek, bu rakamın fiziki çalışan bir piyasa için çok büyük bir rakam olduğuna işaret etti.

Osman Saraç, "İthalatı, tüketimi, ihracatı, istihdamı bir arada düşünüldüğünde altın ve kıymetli madenlerde Türkiye, dünyada her zaman ilk 5'e giriyor. Bu ölçülerde, bu kadar rekabetçi ikinci bir sektörümüz yok" dedi.

Yastık altındaki servet

Yastık altında bulunan altının değerine ilişkin soru üzerine Saraç, kendisinin yastık altında bulunan altın için 40 milyar dolar öngörüsünde bulunduğunu, ancak piyasaya hurda altın olarak çıkan rakamın, öngörüsünü değiştirdiğini söyledi.

Saraç, öngörülerin yastık altında 100 milyar dolara yakın altının bulunduğu yönünde olduğunu ifade ederek, "İlk öngörüm tutmadı, 100 milyar dolar rakamı doğru rakam olabilir" diye konuştu.

Elmas ve döviz piyasası

İAB olarak, "elmas ve döviz piyasası oluşturulması" olmak üzere iki projeleri bulunduğunu bildiren Saraç, Türkiye'de elmas piyasasının tamamen kayıt dışı olduğunun altını çizdi.

"1,5 milyar dolar elmasın kendisi, 1,5 milyar doları da yarattığı katma değer olarak düşünüldüğünde, 3 milyar dolar maalesef kayıt dışıdır" diyen Saraç, elmas sektörünün kayıt altına alınması için ÖTV'nin süratle indirilmesi ve borsadaki çalışmalara da hız kazandırılması gerektiğini belirtti.

Saraç, "Elmas piyasasının, mevzuat eksikliklerinin tamamlanmasının ardından bu yıl açılması bekleniyor" dedi.

Dolar/TL paritesi Londra'daki brokerlar tarafından belirleniyor

İkinci projelerinin döviz piyasası olduğunu belirten Saraç, Londra'daki brokerlar aracılığıyla dolar/TL paritesinin belirlendiğini kaydetti.

Saraç, bunun önüne geçmek için Türkiye'de organize, şeffaf bir piyasaya ihtiyaç olduğuna işaret ederek, kurulacak elektronik işlem platformunda, takas güvencesiyle gerçekleşmesini sağlamak ve böylelikle mümkün olduğunca etkin, şeffaf, kurumsal, düşük maliyetli, hızlı ve pratik, piyasa aktörlerinin kullanmak isteyeceği bir döviz piyasasının kurulmasıyla, piyasada ayrıca efektif
işlemlerine de yer verilmesinin amaçlandığını söyledi.

İAB Başkan Vekili Saraç, "Merkez Bankası bu konuda görev alanının dışında bir rol atfetmemektedir. Bu da piyasada bir boşluk ortaya koymaktadır.

Bazı bankaların faydalandığı ama bazı bankaların da faydalanamadığı bir sistem oluşmuştur. Döviz piyasasıyla herkesin faydasına bir sistemin borsa çatısı altında oluşacağını düşünüyoruz" diye konuştu.

"Forex'e talibiz"

Halen kayıt dışı olan Forex'e de (on line döviz alım satımı) talip olduklarını belirten Saraç, "Yapacağız demiyoruz, yapmaya talibiz. Görev verilmezse kendi kendinize yapacağız diye ortaya çıkamazsınız" dedi.