Bütçede ilk 3 aylık sonuçlar Maliye'de yüzleri güldürdü. Harcamaları kısmen kontrol altına alan, vergi gelirlerinde de artış sağlayan Maliye, bütçe açığını azalttı. Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, 'performans olumlu' dedi ve yıl içinde önemli bir tedbir alınmayacağı sinyalini verdi. Şimşek, yılın ilk büyüme rakamını çift haneli bekliyor.
Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, bakanlıkta düzenlediği basın toplantısında, makro ekonomik gelişmeler hakkında bilgi verdi ve 2010 yılı ilk çeyrek
bütçe gerçekleşmelerini açıkladı.
2010 Mart ayında
bütçe açığının bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 32 oranında azalarak 5.9 milyar lira olduğunu açıklayan Şimşek, açığın neredeyse 3'te bir oranında azaldığını kaydetti.
Bakan Şimşek, 2010 Mart ayında
bütçe gelirlerinin bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 34 artarak 17,5 milyar lira civarına geldiğini,
bütçe giderlerinin ise yüzde 7,4 artarak 23,4 milyar lira olarak gerçekleştiğini bildirdi.
2010 yılı vergi gelirlerinin bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 37,5 artarak 14,5 milyar lira olarak gerçekleştiğini belirten Şimşek, buna karşın
faiz hariç
bütçe giderlerinin ise yüzde 10 artarak 19,1 milyar lira olduğunu bildirdi.
2010 Ocak-Mart döneminde
bütçe açığının geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 41 oranında azalarak 11,3 milyar lira olduğunu açıklayan Şimşek, 2009 Ocak-Mart döneminde yaklaşık 1 milyar lira
faiz dışı açık verilmişken, 2010 yılı aynı döneminde 3,7 milyar lira
faiz dışı fazla verildiğini söyledi.
Şimşek, yine 2010 Ocak-Mart döneminde
bütçe gelirlerinin geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 21 civarında artarak yaklaşık 57 milyar lira olurken,
bütçe giderlerinin ise yüzde 3 artarak 68,4 milyar lira olarak gerçekleştiğini kaydetti.
2010 Ocak-Mart döneminde vergi gelirlerinin geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 26 artarak 47,9 milyar lira olarak gerçekleştiğini söyleyen Maliye Bakanı, buna karşılık
faiz hariç
bütçe giderlerinin sadece yüzde 10,4 artarak 53,4 milyar lira olduğunu açıkladı.
Şimşek, "Dikkat ederseniz
bütçe harcamaları özellikle
faiz dışı harcamalar aşağı yukarı enflasyona paralel bir seyir izlemektedir. Dolasıyla reel anlamda bir artış söz konusu değildir. Gelir İdaresi'nin yüksek performansı vergi gelirlerindeki artışta belirleyici olmuştur" dedi.
Hem mart ayı rakamlarına, hem de Ocak-Mart dönemine bakıldığında harcamaların kontrol altına alınmış olduğunun açıkça görüldüğünü ifade eden Şimşek, "Gelirlerimiz ise gerek ekonomideki toparlanma, gerekse idaremizdeki vergi tahsilindeki etkinlikteki artış, gerekse geçen sene ve bu sene aldığımız tedbirler sayesinde, vergi gelirleri hedeflerin de ötesinde bir hızla artmaktadır. Bu da
bütçe performansına yansımaktadır" diye konuştu.
"Bütçe sonuçları ümit verici"Toplantıda, öncelikle makro ekonomik gelişmelere değinen Şimşek, son dönemde küresel ekonomideki toparlanmanın başta Asya ülkeleri olmak üzere dünyada güçlenerek devam ettiğini, alınan mali ve parasal tedbirler sonucunda dünya üretim ve ticaretinin canlandığını belirtti.
Ancak krize karşı alınan tedbirlerin birçok ülkede
bütçe açıklarının ve kamu borç stokunun artmasına yol açtığını kaydeden Şimşek, bunun da borçların sürdürülebilirliği problemini gündeme getirdiğini vurguladı. Maliye Bakanı, bu sorunun önümüzdeki döneme damgasını vuracağını söyledi.
Türk ekonomisinde de
küresel kriz nedeniyle 2009 yılında bir daralma yaşandığına işaret eden Şimşek, ancak alınan maliye ve para politikası tedbirleri, güçlü bankacılık sektörü ve sağlam likidite yönetimi sayesinde bu krizde makro ekonomik ve finansal istikrarın korunduğunu anlattı.
Türkiye'nin bunu kendi imkanları, kendi politikaları ve uygulamaya koyduğu programla başardığını belirten Şimşek, bütün bunların kriz öncesinde hükümetin gerçekleştirdiği yapısal reformların Türkiye'nin makro ekonomik temellerini ne kadar güçlendirdiğinin de göstergesi olduğunu kaydetti.
Türk ekonomisinin geçen yılın son çeyreğinde beklentilerin de üzerine çıkarak yüzde 6 büyüdüğünü hatırlatan Şimşek, şöyle devam etti:
"Bu
büyüme oranı krizin etkilerinden hızla kurtulduğumuzu göstermektedir. Son çeyrekte tüm
AB ülkeleri daralırken Türkiye'nin yüzde 6 seviyesinde bir
büyüme göstermesi umut verici bir gelişmedir. Henüz kriz öncesi döneme dönmüş değiliz, o düzeylere gelmemiz biraz zaman alacaktır. Ancak Türk ekonomisi hızla toparlanmaktadır.
İddiaların aksine Türkiye bu krizden göreceli olarak daha az etkilenmiştir.
AB ülkeleri ile karşılaştırdığımızda Türkiye 2009'da en az daralan ülkelerden birisi olmuştur. 2010'un ilk çeyreğine ilişkin
sanayi üretimi,
ihracat, ithalat ve vergi gelirlerine baktığımızda toparlanmasının güçlü bir şekilde devam ettiğini görüyoruz. Bu göstergeler ışığında daha öncede ifade ettiğim gibi 2010'un ilk çeyreğinde çift haneli bir
büyüme rakamı hiç şaşırtıcı olmayacaktır."
"İşsizlik sorunu"İşsizlik konusuna da değinen Bakan Şimşek, Türkiye'deki işsizlik oranının aralık ayında bir önceki yılın aynı dönemine göre yarım puan azalarak yüzde 13,5'a indiğine dikkat çekti.
İstihdam piyasasının ekonomik toparlanmayı geç takip ettiğini belirten Şimşek, "Bu nedenle birçok ülkede olduğu gibi ülkemizde de işsizlik oranlarındaki iyileşme beklendiği kadar hızlı olmayacaktır.
İşsizlik ciddi bir sorun olarak bir süre daha karşımızda durmaya devam edecektir. Toparlanmayla birlikte işsizlik de azalacaktır" dedi.
Hükümetin sağladığı siyasi ve ekonomik istikrar sayesinde
faiz oranlarının tek haneye düştüğünü kaydeden Şimşek, faizlerin yüzde 20 dolaylarından mevcut düzeye inmesi sayesinde önümüzdeki 2 yıllık dönemde bütçede yaklaşık 15 milyar dolar tasarruf sağlanacağını bildirdi.
Şimşek,
faiz yükündeki azalma sayesinde eğitime, sağlığa ve altyapıya daha fazla kaynak ayırma imkanı elde edileceğini söyledi.
Maliye Bakanı, 2002 yılında bütçede vergi gelirlerinin yüzde 86'sının
faiz ödemelerine gittiğini, bu oranın 2009 yılında yüzde 31'lere düşürüldüğünü, söz konusu oranın önümüzdeki dönemde yüzde 30'un da altına ineceğini kaydetti.
"İşi sıkı tutacağız"Maliye Bakanı, bu yılın Ocak-Mart dönemi
bütçe gerçekleşmelerine bakıldığında bütçedeki iyileşmenin de çok açık şekilde görüldüğünü belirterek, "İlk üç aylık sonuçlar ümit vericidir. 2010 yılı
bütçe dengesi ve
faiz dışı denge hedeflerimize rahatlıkla ulaşacağımızı göstermektedir. Ama bizim için önemli olan yıl sonu performansıdır. İşi sıkı tutmaya devam edeceğiz. Rehavete kapılmamız söz konusu olamaz" diye konuştu.
Kriz sürecinde proaktif bir maliye politikası uyguladıklarını, 2010 bütçesini de krizden çıkış bütçesi olarak hazırladıklarını belirten Şimşek, 3 aylık gerçekleşmelerin de bütçenin krizden çıkışa önemli katkısı olduğunu gösterdiğini vurguladı.
Kanun taslağı...Bakan Şimşek, toplantıda, Kamu Taşıtları Kanun Taslağı hakkında da bilgi verdi. Söz konusu kanun taslağına ilişkin çalışmaların tamamlandığını, görüş için ilgili kuruluşlara gönderildiğini bildiren Şimşek, taslakla getirilen başlıca yenilikleri şöyle sıraladı:
"Mevcut kanun kapsamı genişletilmiş ve mevzuat dağınıklığı giderilerek günümüz ihtiyaçlarına uygun bir kanun taslağı hazırlanmıştır.
** Kurumlara taşıt politikası oluşturma zorunluluğu getirilmektedir.
** Taşıt yönetimine ilişkin temel ilkeler belirlenmektedir.
** Taşıt edinme süreçleri sadeleştirilerek, yeni taşıt edinme yolları getirilmektedir.
** Hizmet alımı yoluyla taşıt edinimine ilişkin somut kriterler belirlenmektedir. Taşıtların edinilmesi, kullanılması ve elden çıkarılmasına ilişkin maliyet-fayda ve maliyet-etkinlik kriterleri getirilmektedir. Taşıtların elden çıkarılma kriterleri net olarak tespit edilmektedir.
** Görevlerinin önem ve özellikleri, sorumlulukları ve temsil nitelikleri dikkate alınarak makamlarına taşıt verilecekler yeniden belirlenmektedir.
** Merkezi Taşıt Yönetim Bilgi Sistemi oluşturma zorunluluğu getirilmektedir.
** İdarelerin taşıt tanıma, izleme ve kontrol sistemleri kurmaları öngörülmektedir."