İstanbul 10. İdare Mahkemesi, Büyükşehir Belediyesinin metrobüs ücretlerini artıran kararının yürütmesini durdurdu. Belediye karara itiraz edecek. Ulaşım Koordinasyon Merkezi (UKOME), İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Kadir Topbaş'ın çağrısıyla 25 Ocak'ta toplanacak.
3 Kasım 2009'da alınan karar uyarınca, 16 Kasım 2009'dan geçerli olacak tarife kapsamında, İETT ve özel halk otobüslerinde ELBİL 7,5'dan 10 liraya, metrobüste tam bilet 1,5'dan 2 liraya, indirimli bilet 0,85'den 1 liraya yükselmiş, tek geçişlik elektronik biletin ücreti de 2 lira olarak belirlenmişti. Aylık Mavi AKBİL'deki biniş sınırı 200'den 160'a indirilirken,
metrobüs hatlarında Mavi AKBİL'de her binişte 2 biniş eksiltilmişti.
CHP İstanbul Milletvekili Mehmet Sevigen ve Halkevleri Genel Sekreteri avukat Oya Ersoy, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Ulaştırma Koordinasyon Merkezinin (UKOME) 3 Kasım 2009 tarihli
metrobüs ücretlerine zam yapılmasına ilişkin kararının iptali ve yürütmesinin durdurulması istemiyle İstanbul İdare Mahkemesinde dava açtı.
Davaya bakan İstanbul 10. İdare Mahkemesi, "hukuka ayrılığı açık olan dava konusu işlemin uygulanması halinde telafisi güç zararlar doğabileceği" gerekçesiyle söz konusu düzenlemenin yürütmesini oy birliğiyle durdurdu.
Mahkeme kararında, "dava konusu işlemin
enflasyon oranları gibi bilimsel tespitlere dayanan objektif ölçüler içermediğini, kapsamlı bir inceleme ve araştırmaya dayanmadığını, tamamen idarelerine iç kaynak teminine yönelik olduğunu" ifade edildi.
Kararda, "Özellikle düşük ve orta gelirli vatandaşlarca kullanılan toplu taşıma ücretlerine bir yıl içinde toplamda
enflasyon oranını fahiş oranda aşacak şekilde yapılan zammın hukuka ve hakkaniyete uygun olmadığı" kaydedildi.
Şehir içi ulaşımı sağlamanın büyükşehir belediyelerinin asli görevleri arasında olduğu belirtilen kararda, "Toplu taşımanın öncelikli amacının, kamu yararını sağlamak olduğu gerçeği karşısında bu konuda tedbir almakla yükümlü olan idarenin, maliyet hesabı yaparken, tüm giderlerini taşımadan sağlanacak gelirle karşılanmasını hedefleyerek, bu hizmetten yararlanan kişilere yöneltmesinde kamu yararı amacına uyarlılık bulunmadığı gibi toplu taşımacılığın da hedeflerinden olan sosyal adalet ilkesiyle de bağdaşmamaktadır" denildi.
25 Ocak'ta toplantı
Ulaşım Koordinasyon Merkezi (UKOME), İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Kadir Topbaş'ın çağrısıyla 25 Ocak'ta toplanacak.
Büyükşehir Belediyesinden yapılan yazılı açıklamada, İstanbul 10. İdare Mahkemesi tarafından
metrobüs ücretlerine ilişkin verilen durdurma kararı üzerine UKOME'nin, Topbaş'ın çağrısıyla 25 Ocak Pazartesi günü toplanacağı duyuruldu.
CNN TÜRK'e konuşan Gürsel Tekin, yürütmeyi durdurma kararının yarından itibaren uygulanması gerektiğini, aksi halde İETT'nin suç işlemiş olacağını söyledi.
Belediye açıklaması Büyükşehir Belediyesi'nden karara ilişkin olarak şu açıklama yapıldı:
1. Metrobus hattının, üç ayrı hattın birleştirilmesinden oluştuğunu dikkate almamıştır. 42 km’yi bulan metrobus hattı 1- Avcılar- Topkapı, 2- Topkapı- Zincirlikuyu, 3- Zincirlikuyu- Söğütlüçeşme’den oluşmaktadır. Tamamında tek biletle yolculuk yapılmaktadır.
2. Halen Boğaz geçişli olan 20 İETT hattında, 2 tam bilet karşılığı 3 lira, indirimli 1.70 lira ücret ödenmektedir. Metrobus öncesinde Avcılar- Söğütleşme yolculuk bedeli 4,5 liradır. UKOME bu önemli hususları dikkate alarak metrobus ücretini belirlemiştir. Bunun bir zam kararı olarak değerlendirilmesi doğru değildir.
İstanbul 10. İdare Mahkemesi’nin kararı üzerine UKOME’nin yeni bir karar alması gereği doğmuştur. Bu nedenle UKOME 30 gün içerisinde toplanarak, durdurma gerekçelerini dikkate alan yeni bir karar verecektir. Mahkeme kararı ‘idari işlem’ yerine geçmediğinden, UKOME’nin vereceği karara kadar mevcut uygulama devam edecektir.
Ayrıca İstanbul Büyükşehir Belediyesi, 10. İdare Mahkemesi’nin durdurma kararına karşı Bölge İdare Mahkemesi’ne itiraz edecektir.
Topbaş: "Mevcut tarife devam edecek"
İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Kadir Topbaş,
metrobüs ücretlerini artıran kararın yürütmesinin durdurulmasına ilişkin karara itiraz edeceklerini belirterek, "Mevcut ücret tarifeleri devam edecek. Yargının verdiği karar anında uygulanacak diye bir şey yok" dedi.
Saraçhane'deki Büyükşehir Belediye Sarayı'nda gazetecilere açıklama yapan Topbaş, idare mahkemesinin verdiği kararın gerekçesinde, "enflasyonun üzerinde bir zam yapıldığının" ifade edildiğini söyledi.
"Yapılan düzenlemenin asla bir zam olmadığını" ifade eden Topbaş,
metrobüs hattının uzunluğunun 42 kilometre olduğunu belirterek, eskiden bu mesafenin 3-4 biletle geçildiğini kaydetti.
Kendilerinin bu ücreti, 3-4 bilet yerine 2 lira yaptıklarını hatırlatan Topbaş, "Şu anda bile diğer otobüslerden, halk otobüslerinden köprü geçişlerinde 2 bilet alınmakta. İzmir ve
Ankara'da çok daha kısa mesafeden bu bedel alınmakta. Burada yapılan uygulamanın bir zam olarak değerlendirilmemesi gerekir. Yargının vermiş olduğu bu karara itirazımızı yapacağız. Bu kararla ilgili bir
ay içerisinde UKOME, toplantısını yapacak ve bununla ilgili bir değerlendirmeyi ortaya koyacak" diye konuştu.
İstanbul'da yaşayan vatandaşlara ulaşım hakkını ucuz ve konforlu sunmanın görevleri olduğunu kaydeden Topbaş, sözlerini şöyle sürdürdü: "Ama takdir edilir ki bu mesafe uzun bir mesafe. Buna benzer diğer noktalarda da mesafeleri birleştirdiğinizde birkaç bilet yerine tek biletle gitme imkanı tabii ki olmaması gerekir. Yaptığımız yatırımların bedelini halkımıza ödetmek gibi bir niyetimiz de yok.
Çünkü o kadar ciddi bir yatırım ki bu bilet bedelleriyle bunun çıkması mümkün değil. Böyle bir hesap da yapmadık. Yaptığımız hesap, 3-4 bilet yerine hiç değilse 2 lira alınması."
Topbaş, düzenlemenin ardından
metrobüs hattında kısa mesafe gidecek olanların daha az bedel ödemesi gibi bir uygulama düşündüklerini daha önce açıkladıklarını söyledi.
Beylikdüzü'ne kadar
metrobüs hattını uzatma çalışmalarının devam ettiğini ifade eden Topbaş, böylece
metrobüs hattının uzunluğunun 50 kilometreyi geçeceğini ve burada tek biletle yolculuk yapmanın doğru olmayacağını vurguladı.
Kararla ilgili görüşlerini yargı önünde açıklayacaklarını dile getiren Topbaş, "Ama öncelikle UKOME'de bu konu değerlendirilecek. UKOME'nin vereceği karar doğrultusunda yeni bir uygulama sistemi oluşabilecek mi, yeni bir düzenleme yapılacak mı, o zaman açıklanır" diye konuştu.
Topbaş, gazetecilerin mevcut ücretlerin devam edip etmeyeceğini sorması üzerine de "Mevcut ücret tarifeleri devam edecek. Yargının verdiği karar anında uygulanacak diye bir şey yok. UKOME bir
ay içerisinde bir değerlendirme yapacak. Değerlendirmeye göre de düzenleme yapılacak" yanıtını verdi.
Tüketiciler Birliği: "Eski fiyata dönüş olmuştur"
Tüketiciler Birliği Genel Başkanı Nazım Kaya, İstanbul 10. İdare Mahkemesinin Büyükşehir Belediyesinin
metrobüs ücretlerini artıran kararının yürütmesini durdurmasına ilişkin, "İstanbul tüketicisi sevimli bir haber almış durumdadır ve eski fiyata dönüş olmuştur" açıklamasını yaptı.
Kaya, yaptığı açıklamada, yüksek yargının daha önce aldığı kararlarda kamusal hizmetlere yapılan zamların enflasyondan yüksek olmaması gerektiği ibaresinin yer aldığını belirtti.
Kriz döneminde ulaşım ücretlerine yapılan zam konusunda tüketicilerin zayıf durumunun göz ardı edildiğini savunan Kaya, şöyle devam etti: "Büyükşehir Belediyesi, 'haklı gerekçelerle zam yaptım, dolayısıyla bunun kabul edilmesi ve vatandaşın anlayışla karşılaması gerekiyor' diyordu. Yerel yönetimler kendi krizlerini kapatmak adına tüketicilerin üzerine gitmişlerdir. 16 Kasım'dan beri pahalıya taşınan İstanbul yolcusu, bu kararla birlikte eski fiyata dönecektir.
16 Kasım'dan bugüne kadar alınan 50 kuruşluk farkın da tüketiciye iadesi gerekiyor. Bunun teknik yönden mümkünatı var mıdır, yok mudur, onu zam yaparken düşünmeyen Büyükşehir Belediyesi şimdi düşünmek ve çözmek zorundadır. Büyükşehir Belediyesi yargının kararlarına gerek duymadan, bundan sonra böyle sıkıntı yaşamak ve tüketiciyle mahkemelik olmak istemiyorsa önce kendi vicdanında, alacağı kararları tartması gerekiyor."
Yerel yönetimlerin daha adil kararlar vermesi gerektiğine dikkati çeken Kaya, "İstanbul tüketicisi sevimli bir haber almış durumdadır, eski fiyata dönüş olmuştur" ifadesini kullandı.