İran ve Suriye gündemiyle biraraya gelen Avrupa Birliği Dışişleri Bakanları toplantısından İran'a yeni yaptırım kararı çıktı. Brüksel, ambargo ile Tahran'dan petrol ithalatını 1 Temmuz'dan itibaren kademeli olarak yasaklıyor.
İran'ın
petrol ihracatını hedef alan yaptırım 1 Temmuz itibariyle uygulamaya girecek. Avrupa'ya
petrol ithalatı kademeli olarak yasaklanacak.
AB'nin
İran'a nükler programıyla ilgili uzlaşmazlığı sebebiyle uygulamaya karar verdiği ağır ve kademeli
petrol ambargosu, Avrupa ülkeleri için Tahran ile
petrol sektöründe yeni anlaşma yapmalarını yasaklıyor.
Petrol ambargosunun geçiş aşaması, 1 Temmuz'dan sonra hiçbir yeni anlaşmanın yapılmamasını öngörürken,
AB, nükleer programını finanse etmesine engel olmak için
İran Merkez Bankasının Avrupa'daki malvarlıklarını donduracak ve işlemlere kısmi yasaklama getirecek.
Diplomatik kaynaklardan alınan bilgiye göre
AB üyeleri, bu haftadan itibaren
İran'dan ham patrol ithalatıyla ilgili yeni sözleşme yapamayacak. Mevcut sözleşmeler 1 Temmuz'da sona erdiğinde
AB'nin
İran'dan
petrol ithalatı yılın ikinci yarısında tamamen durmuş olacak.
AB Dışişleri Yüksek Temsilcisi Catherine Ashton, dışişleri bakanları toplantısı öncesinde basına yaptığı açıklamada,
İran'a ilave yaptırımları sonuçlandıracaklarını söyledi.
İran'a havuç ve sopa politikasının devam ettiğini kaydeden Ashton, Tahran yönetiminin isteğini göstermesi halinde nükleer müzakerelere hazır olduklarını belirtti. Ashton,
İran'a
petrol ambargosunun üye ülke ekonomilerine etkisini yeni oluşturulacak bir mekanizmayla hesaplayacaklarını
İran'dan kaynaklanacak arz darlığının aşılması için birçok üreticiyle temas içinde olduklarını ifade etti.
Petrol ambargosuyla ilgili görüşmelerdeki zorluklar,
İran petrolüne çok bağımlı
Yunanistan'ın, köprüleri atmadan önce bir yıl mühlet verilmesi talebinden vazgeçmesinden sonra aşıldı. Karar, Avrupa ülkelerinin
petrol ihtiyacının
İran yerine özellikle Körfez ülkelerindeki
petrol üreticisi ülkelerden karşılanmasını öngörüyor.
İran, petrolünün yüzde 20'sini
AB ülkelerine satıyor.
Öte yandan, yaptırımların,
İran ile "P5+1" ülkeleri arasında nükleer program müzakerelere nasıl etki edeceği merak konusu.
Avrupa Birliği Dışişleri Bakanlarının, bugün
Suriye'ye yönelik yeni bir yaptırım paketini görüşmesi de ihtimal dahilinde.
Rusya'dan sert tepkiRusya Dışişleri Bakanlığı,
İran'ın nükleer araştırmalarına karşı Avrupa Birliği'nin aldığı geniş çaplı ambargo kararına sert tepki gösterdi.
Rusya Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, "
AB'nin (Tahran merkez bankası aktiflerinin kısmen dondurulması ve
petrol alımını 1 Temmuz'a kadar kademeli yasaklayan)
İran kararı yarar getirmez. Büyük yanlış yapılıyor.
AB'yi bu hususta uyarmıştık" denildi.
Moskova'nın
İran konusundaki açıklamasında, "Tahran hükümetine tavizlerde bulunması için baskı uygulamak hiçbir yarar getirmez.
İran siyasetini (
ABD ve
AB'ye göre) yönlendirecek değildir" deniliyor.
İran'dan anında yanıt
İranlı üst düzey bir milletvekili AB'nin İran'a karşı anlaştığı yaptırımların İran petrolünün satışını engellemesi durumunda Hürmüz Boğazı'nı kapatacaklarını söyledi.
İran Meclisi Milli Güvenlik ve Dış Politika Komisyonu Başkanvekili Muhammed Kevseri, Fars ajansına yaptığı açıklamada, "Batılı ülkeler, İran'dan petrol almazsa biz de petrolümüzü Avrupa dışındaki müşterilerimize satarız ancak eğer İran'ın petrol satışına bir engelleme konulursa kesinlikle Hürmüz Boğazı'nı kapatırız" diye konuştu.
İranlı vekil, "Hürmüz kapanırsa ABD tüm müttefikleri ile birlikte burayı açamaz. Boğaz kapatıldıktan sonra ABD bir maceraya girişirse İran en kısa süre içinde dünyayı Amerikalılar için güvensiz yapar. Böyle bir durumda tüm Amerikan askerileri can güvenlikleri için Ortadoğu'dan kaçmak zorunda kalır. Elbette askeri bir çatışma ve saldırı söz konusu olursa İran, Amerikan askerlerine bölgeden kaçmaya fırsat vermez" tehdidinde bulundu.
AB ülkeleri, bugün sürdürdüğü nükleer programından dolayı İran'a petrol ambargosu uygulama konusunda anlaşmaya vardı.