Tarihte bugün: 28 kasım

Tarihte bugün: 28 kasım

Gazeteci, romancı, denemeci, çevirmen, şair ve oyun yazarı Melih Cevdet Anday, 2002'de İstanbul'da vefat etti.

Melih Cevdet Anday, 1915'de İstanbul'da doğdu. Ankara Gazi Lisesi'ni bitirdikten sonra Milli Eğitim Bakanlığı Yayın Müdürlüğü'nde danışmanlık, Ankara Kitaplığı'nda memurluk ve gazetecilik yaptı.
 
Akşam ve Cumhuriyet gazetelerinde deneme yazıları yazdı. 1954'den sonra bir süre İstanbul Belediye Konservatuarı Tiyatro Bölümü'nde fonetik ve diksiyon öğretmenliği yaptı.
 
Edebiyatın birçok türünde eserler verdi. Orhan Veli ve Oktay Rifat'la beraber, Batı'nın önemli şair ve yazarınlardan çeviriler yaptı. 2002 yılının kasım ayında İstanbul'da hayata gözlerini yumdu.
 
Anday'ın, arkadaşları Orhan Veli ve Oktay Rifat gibi Varlık dergisinde yayımladığı ilk şiirlerinde, dönemin ortak dil beğenisini simgeleyen sözcüklere kapıldığı söylenebilir.
 
Mavi iklimlerde, dal dal erguvan açan rüyalar biçiminde duyarlılıkları yansıtmaya çalışırken, kendi hayatından, deneylerinden kaynaklanmadığını düşündüren söyleyişlere öykünmüştür. 

 

İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra dünyayı saran ölüm fırtınası karşısında, yoksulluk, haksızlık ve yalan karşısında, arkadaşları gibi Anday'ın da sık sık ince yergiye başvurduğu görülür.
 
Garip'ten çok sonra 'Rahatı Kaçan Ağaç' gibi, uyak kullanılarak, geleneksel denge anlayışının sağlanmak istendiği bir şiirde bile kendini ince yergiden alamaz.
 
Öte yandan çelişkileri sergileme, yergi, olay gibi yan imkanlardan, toplumsal sorunlara bağlı konuları işlerken yararlanmaya çalıştığı söylenebilir.
 
Bir bölümü 'Yaprak' dergisi çıkarken yazılan 'Telgrafhane'yi (1952) oluşturan şiirlerinin büyük çoğunluğunun bu olanaklara dayanarak kurulmuş olması raslantı değildir.
 
'Tohum' ve 'Telgrafhane' gibi döneminin iki önemli şiiri ise şairin, hem içerik hem biçim yönünden kendini sınırlamadığını, değişik yönlere açılmak istediğini gösterir.
 
Genel özellikleri bakımından 1940-1952 yıllarında kazandığı deneylerin bileşkesi olarak kabul edilen şiirlerden oluşan 'Yan Yana'da dörtlü kuruluşların belirgin bir biçimde çoğaldığı görülür.
 
Orhan Veli'nin kaleminden Anday
 
"Son zamanlarda Melih Cevdet'i daha çok anlıyorum... Senelerdir, durmadan yenilikler peşinden koşuyor. Her şiiri bir tecrübenin mahsulüdür. Melih Cevdet'e çok az şiir söylüyor diyenler, o şiirlerin ne ince süzgeçtelerden geçirildiğini sezdikleri vakit ne kadar haksız olduklarını anlayacaklardır." (1 mayıs 1946)
 
"Melih Cevdet, 'Rahatı Kaçan Ağaç' adlı şiirinde mesut bir ağaçtan bahsediyor. O ağaç mesuttur, çünkü saadet kelimesini bilmiyor. Sadece, tabiat içinde yaşıyor. Tabiatsa güzeldir, sevilir. Tabiat içinde, ancak mesut olunur. Halbuki insanlar içinde yaşayan, insanlardan gönül çekmeyi, dert çekmeyi öğrenen insan kolay kolay mesut olamaz. Ağacı, kuşu, karıncayı kıskanır. Melih Cevdet de aynı kıskançlığı duyuyor." (1 kasım 1946)

Günün diğer önemli olayları
 
1912: Arnavutluk bağımsızlığını ilan etti.
1919: Düşmana karşı Maraş mücadelesi başladı.
1920: Eşref Edip ve Mehmet Akif'in birlikte çıkardıkları 'Sebil-ür Reşat' dergisi, Kastamonu'da yayımlanmaya başladı.
1922: Yunanistan'da, yenilgiye neden olan kabine üyeleri ile Başkomutan Hacıanesti, idama mahkum edildi.
1928: İlk kadın avukat Beyhan Hanım, İstanbul Birinci Ticaret Mahkemesi'nde bir kadın sanığı savundu.
1934: Hakimiyet-i Milliye gazetesi, 'Ulus' adıyla çıkmaya başladı.
1938: Atatürk'ün vasiyetnamesi, Ankara Üçüncü Sulh Mahkemesi'nde açıldı.
1940: Savaş şartları nedeniyle, Milli Korunma Kanunu hükümlerine dayanılarak, üreticilerin 500 kilogramın üzerindeki tahıl ürünlerini Toprak Mahsulleri Ofisi'ne teslim etmeleri zorunluluğu getirildi.
1943: Churchill, Stalin ve Roosevelt Tahran'da bir araya geldi. Toplantıda, ikinci cephenin açılması, Türkiye'nin savaşa girmesi, dünyanın savaş sonrası düzeni, Polonya'nın geleceği, müttefik çıkarmasının Fransa'ya yapılması. Bu konferans Türkiye'nin savaşa girmesi isteğinin en net telaffuz edildiği toplantı oldu.
1950: 11 ekimden beri Kore'de bulunan Türk Birliği de savaşa katıldı.
1958: Türkiye-Fransa ve Türkiye-Belçika arasında mali yardım antlaşmaları imzalandı.
1983: Ankara Metrosu projesi, Bakanlıklar Arası İmar Koordinasyon Kurulu'nda görüşülerek onaylandı.
2002: Abdullah Gül başkanlığında kurulan 58'inci Hükümet, 170 milletvekilinin 'ret' oyuna karşı 346 milletvekilinin 'kabul' oyuyla güvenoyu aldı.
2002: Türkiye'nin önde gelen anayasa hukukçularından, Galatasaray Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi Prof.Dr. Bülent Tanör, kanser tedavisi gördüğü İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi Hastanesi'nde vefat etti.
 
Tarihte bugün arşivi
 
Ekim ayı arşivi
1 kasım
2 kasım
3 kasım
4 kasım
5 kasım
6 kasım
7 kasım
8 kasım
9 kasım
10 kasım
11 kasım
12 kasım
13 kasım
14 kasım
15 kasım
16 kasım
17 kasım
18 kasım
19 kasım
20 kasım
21 kasım
22 kasım
23 kasım
24 kasım
25 kasım
26 kasım
27 kasım
{$ item.Title $}
{$ item.Title $} © {$ item.Files[0].Sources[0] $}
{$ item.Title $}
{$ item.Title $}
{$ photo.Metadata.Title $}
 
LG
MD
SM
XS