Nükleer Santrallerin kurulmasına onay

Nükleer Santrallerin kurulmasına onay

Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, "Nükleer Güç Santrallerinin Kurulması ve İşletilmesi ile Enerji Satışına İlişkin Kanun"u onayladı.

Cumhurbaşkanlığı Basın Merkezi'nden yapılan açıklamaya göre Cumhurbaşkanı Gül'ün onayladığı, 5710 sayılı "Nükleer Güç Santrallerinin Kurulması ve İşletilmesi ile Enerji Satışına İlişkin Kanun" yayımlanmak üzere Başbakanlığa gönderdi.
 
Kanun, enerji plan ve politikalarına uygun biçimde, elektrik enerjisi üretimi gerçekleştirecek nükleer güç santrallarının kurulması, işletilmesi ve enerji satışına ilişkin usul ve esasları belirliyor.
 
Türkiye Atom Enerjisi Kurumu (TAEK), nükleer santral kurup işletecek şirketlerin karşılaması gereken ölçütleri kanunun yürürlüğe girmesinden itibaren bir ay içinde yayınlayacak.
 
İhale şartları, şirketin seçimi, yer tahsisi, lisans bedeli, altyapıya yönelik teşvikler, seçim süreci, yakıt temini, üretim kapasitesi, alınacak enerjinin miktarı ve enerji birim fiyatını oluşturma usul ve esasları için Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından yönetmelik hazırlanacak.
 
Bu yönetmelik, Bakanlar Kurulu onayına sunulacak. Yönetmelik yayınlandıktan sonra kurulması öngörülen nükleer santrallar için, en geç 1 ay içinde Türkiye Elektrik Ticaret ve Taahhüt Anonim Şirketi (TETAŞ) tarafından ilana çıkılacak.
 
Alınan tekliflerden, belirlenen ölçütleri karşıladığı TAEK tarafından belgelenen şirketlerin teklifleri ihaleye sokulacak. En uygun teklifi veren şirketle sözleşme imzalanması için Bakanlar Kurulu'nun izni gerekecek.
 
EPDK tarafından sözleşme imzalanması uygun görülen şirkete, ilgili mevzuat çerçevesinde lisans verilecek ve ilgili şirket ile TETAŞ arasında, santralin işletmeye alındıktan sonraki 15 yılı aşmayan enerji satışını düzenleyen sözleşme imzalanacak.
 
Nükleer santrali kuracak veya işletecek şirketler, ihaleye girmeden önce Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'ndan (EPDK) "lisans alma mecburiyeti"nde bulunmayacak. İhaleyi kazanan şirket, lisansını faaliyete başlamadan önce alacak.
 
Üretilecek enerjinin satışı
 
Şirketin sözleşme gereği üreteceği enerjinin tamamı, TETAŞ tarafından satın alınacak. Bu enerji, santralin devreye girmesinden itibaren her yıl faaliyette bulunan perakende ve toptan satış lisansı sahibi tüzel kişilere yapılacak ikili anlaşmalar çerçevesinde, TETAŞ'ın alım fiyatı üzerinden satılacak.
 
Perakende ve toptan satış lisansına sahip tüzel kişilerin alacakları enerji miktarı, bir önceki yılki Türkiye toplam enerji tüketimindeki payları oranında her yıl belirlenecek.
 
TETAŞ tarafından toptan ve perakende satış şirketlerine yapılacak enerji satışına ilişkin usul ve esaslarla tarafların yükümlülükleri, Enerji veTabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından yönetmelikle belirlenecek.
 
Santralin sökümü şirkete ait
 
Şirket, kanun ve mevzuatın gerektirdiği her türlü izin, ruhsat ve lisansı almakla yükümlü olacak.
 
Atık yönetimi kapsamında geçici depolama veya nihai depolama yerinin belirlenmesine, depolanma tesisinin inşasına, lisanslanmasına, işletilmesine ve işletmeden çıkarılmasına, geçici depolama yerinde muhafaza edilecek veya nihai depolama yerinde bertaraf edilecek kullanılmış yakıt ya da yüksek radyoaktif seviyeli atıkların taşınmasına ve işlenmesine, radyoaktif atıkların yönetimini sağlayacak araştırma, geliştirme faaliyetlerinin yürütülmesine ilişkin maliyetleri ve nükleer güç santralinın söküm işleminden dolayı oluşacak maliyetleri karşılamak amacıyla Ulusal Radyoaktif Atık Hesabı (URAH) ve İşletmeden Çıkarma Hesabı (İÇH) oluşturulacak.
 
URAH ve İÇH'de birikecek para, tüm vergilerden müstesna tutulacak.
 
Bu hesapların oluşturulması ve idaresine ilişkin usul ve esaslar Bakanlık ve Hazine Müsteşarlığı tarafından birlikte hazırlanarak Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı ile Hazine Müsteşarlığı'nın bağlı olduğu devlet bakanının onayı ve Resmi Gazete'de yayınlanmasından sonra yürürlüğe girecek.
 
Nükleer güç santralını işleten şirket, TAEK'in yayınlayacağı ölçütler çerçevesinde yakıt temininden ve işletme döneminin sonunda santralin devreden çıkarılması ve sökümünden sorumlu olacak.
 
Atıklar için katkı payı
 
Şirket, santralin kurulması aşamasında oluşabilecek herhangi bir zararın tazminine yönelik yatırım sigortası yaptırmak zorunda olacak.
 
Şirket ayrıca santralin faaliyeti süresince oluşacak atıkların taşınması, depolanması ve bertaraf edilmesiyle ilgili her türlü finansal maliyetlerin ve santralin işletme süresinin sonunda işletmeden çıkarma masraflarının karşılanması için oluşturulacak hesapların her birinde, kilovatsaat başına 0,15 cent katkı payı ödemekle yükümlü tutulacak.
 
Nükleer yakıt, radyoaktif madde veya radyoaktif atık taşınırken veya santralde bir kaza olması durumunda, nükleer enerji alanında üçüncü kişilere karşı sorumluluğa ilişkin olarak 1960 tarihinde imzalanan Paris Sözleşmesi ile diğer ulusal ve uluslararası mevzuat hükümleri uygulanacak.
 
Santrali kuracak şirket, gelirlerinin yüzde 1'ini, araştırma ve geliştirme faaliyetinde kullanmak için ayıracak.
 
Kamu şirketleri santral kurabilecek
 
Nükleer güç santrali kurmaya hak kazanan şirket ile bir iktisadi devlet teşekkülü, iştirak ilişkisi kurabilecek.
 
Bakanlığın görev vermesi halinde kamu şirketleri, nükleer güç santrali yapabilecek; yurtdışında benzer yatırımlara girebilecek veya yatırımlara iştirak edebilecek.
 
Bu amaçla Bakanlar Kurulu'nca, yurtiçinde veya yurtdışında santral kurmak, kurdurmak, işletmek, işlettirmek ve üretilen elektriğin satışını yapmak üzere özel hukuk hükümlerine tabi şirket kurulmasına karar verilebilecek.
 
Bu kapsamda kurulacak şirkette, özel sektör şirketlerinin hisse sahibi olmasına imkan tanınabilecek.
 
Arsa bedelsiz kullanılacak
 
Üzerinde santral kurulacak taşınmazların, Hazine'nin özel mülkiyetinde veya devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunması halinde, bu taşınmazlar üzerinde şirket lehine Maliye Bakanlığı tarafından, diğer kamu kurum veya kuruluşların mülkiyetinde bulunması halinde ise Bakanlar Kurulu kararıyla bedelsiz olarak kullanma izni, irtifak hakkı tesisedilecek.
 
Sözleşme sürelerinin sonunda, nükleer santralın sökülmesi zorunlu tutulacak.
 
Söküm işinden ve taşınmazın çevre kuralları kapsamında kabul edilebilir hale getirilerek Hazineye iadesinden, şirket sorumlu tutulacak.
 
Söküm maliyeti İÇH'den karşılanacak. Bu işlemler için İÇH kaynaklarının yetersiz kalması durumunda İÇH'den oluşmuş kaynakların yüzde 25'ine kadar maliyetler Hazine tarafından, bunun da yetmemesi halinde şirket tarafından karşılanacak.
 
Kanunun uygulanmasında koordinasyon, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından sağlanacak.TAEK, nükleer faaliyetlerin düzenlenmesi ve denetlenmesi görevini yerinegetirecek yeni bir kurum kurulana kadar görevine devam edecek.
 
TAEK görevlerini yerine getirirken, özel bilgi ve ihtisas gerektiren işlerde, kadro aranmaksızın uygun nitelikli yerli ve yabancı uyruklu sözleşmeli personel çalıştırabilecek.
 
Termik santrallerin enerji alım sözleşmesi
 
Kanunun geçici maddesine göre, Elektrik Üretim Anonim Şirketi (EÜAŞ), yerli kömür yakıtlı elektrik santrali yapılması amacıyla kömür tahsis ihalesi yapabilecek.
 
İhale sonucunda yapılacak santrallerin 1000 megavat ve üzeri güçte olması ve santralin tamamının 2014 yılı sonuna kadar işletmeye girmesi halinde; ihalede isteklilerce yıllara sari olarak rödovans (üretilenkömür üzerinden devlete ton başına ücret ödeme biçimindeki kiralama) ile15 yıllık süre için birim elektrik enerjisi satışı fiyatı ve asgari üretim taahhüdü olarak üretim miktarı teklif edilecek.
 
İhalede seçim,teklif edilen rödovans bedeli ile elektrik enerjisi satış fiyatının ihalenin yapıldığı tarihe indirgenmiş değerlerinin şartnamede belirlenen esaslar dahilinde birlikte değerlendirilmesi sonucu yapılacak.
 
İhalenin sonuçlanmasından itibaren 3 ay içinde, santrallardan üretilecek elektrik enerjisinin alımı, şirket ile TETAŞ arasında belirlenen satış fiyatı ve asgari üretim miktarı üzerinden, santralin işletmeye geçme tarihinden itibaren 15 yıl süreli enerji satış anlaşması imzalanacak.
 
TETAŞ'ın enerji alımına ilişkin usul ve esaslar, şartnamede belirlenecek.
 
TETAŞ tarafından alınacak enerji, santralin devreye girmesinden itibaren her yıl, faaliyette bulunan perakende ve toptan satış lisansı sahibi tüzel kişilere, yapılacak ikili anlaşmalar çerçevesinde satılacak.
 
Perakende ve toptan satış lisansına sahip bu tüzel kişilerin alacakları enerji miktarı, bu tüzel kişilerin bir önceki yılki Türkiye toplam enerji tüketimindeki payları oranında her yıl belirlenecek.
 
Santral sahası hariç olmak üzere ihale konusu maden sahası ile ihale konusu projenin gerçekleşmesi için zorunlu olan baraj ve su alma yapı yerlerinin kamulaştırmaları, EÜAŞ tarafından bedeli ödenerek yapılacak.
 
Yapılacak santralların, sözleşmelerinde öngörülen sürede işletmeye alınamaması halinde uygulanacak yaptırımlar, şartname ve sözleşmelerde yer alacak.
 
Gerekli enerji nakil hatları TEİAŞ tarafından, şirketle TETAŞ arasında yapılacak sözleşmede belirlenecek santral ünitelerinin işletmeye giriş programına uygun olarak yapılacak.
 
Gecikmeden dolayı oluşan zararlar,TEİAŞ tarafından karşılanacak.
 
İhale kapsamındaki santrallar için Endüstri Tesislerinden Kaynaklanan Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliği'nde belirlenen emisyon sınır değerlerini sağlamak kaydıyla Hava Kalitesinin Korunması Yönetmeliği'nde belirlenen hava kalitesi sınır değerleri, projenin uygulanmasına imkan verecek şekilde Çevre ve Orman Bakanlığı'nca yeniden belirlenecek.

{$ item.Title $}
{$ item.Title $} © {$ item.Files[0].Sources[0] $}
{$ item.DailyVideosDetails.Section_Title $}
{$ item.Title $}
{$ item.DailyVideosDetails.Section_Title $}
{$ item.Title $}
{$ item.DailyVideosDetails.Section_Title $}
{$ item.Title $}
{$ photo.Metadata.Title $}
{$ item.DailyVideosDetails.Section_Title $}
LG
MD
SM
XS