DURDURULAMIYOR! Avrupa alev çemberinde: ‘Atom bombası’ şiddetinde yanıyor…
Fransa ve İspanya'da etkili olan aşırı sıcaklar, devam eden orman yangınlarını daha da tehlikeli hale getirirken, itfaiye ekipleri alevleri kontrol altına almak için yoğun mücadele yürütüyor. Yangınların oluşturduğu aşırı sıcak hava akımları, nadir görülen "ateş bulutları" oluşumuna yol açtı. “Söndürülemeyen yangınlar çağına girdik” diyen bir uzman, yangınların şiddetini ve yoğunluğunu ‘atom bombası’ benzetmesiyle anlattı….
Fransa'nın yangınlardan en çok etkilenen bölgesi Bordeaux'da sıcaklıkların bugün 42 dereceye ulaşması beklenirken, İspanya'da da sıcaklıkların 38 derecenin üzerine çıkacağı ve sıcak hava dalgasının en az pazar gününe kadar etkisini sürdüreceği tahmin ediliyor.
Fransa'nın Gironde bölgesinde hafta sonu ortaya çıkan ateş bulutları, yangınların ulaştığı olağanüstü boyutu gösteren en dikkat çekici örneklerden biri oldu. Bu nadir olay, yoğun orman yangınlarının sıcak havayı hızla yükseltmesi ve üst seviyelerde yoğunlaştırmasıyla meydana geliyor.
Bu tür bulutlar kendi rüzgarını, yağışını ve yıldırım faaliyetini oluşturabiliyor. Böylece yangınların daha düzensiz ve kontrol edilmesi zor hale gelmesine yol açabiliyor. Örnekleri daha önce Avustralya, Kanada ve ABD’de görülmüştü, Avrupa’da ise yaygın olmadığı belirtildi.
Bir uzman, "Eğer doğrulanırsa, bu olay devam eden yangının olağanüstü yoğunluğunu ve yangının sürdüğü olağanüstü atmosfer koşullarını ortaya koyacaktır" dedi.
Bilim insanlarına göre her orman yangını; arazi yapısı, yönetim biçimleri ve müdahale kapasitesi gibi birçok etkene bağlı olarak farklılık gösteriyor. Ancak iklim değişikliğiyle şiddetlenen aşırı hava olayları, Avrupa’daki yangınların büyümesinde önemli rol oynuyor.İngiltere’deki East Anglia Üniversitesi Çevre Bilimleri Fakültesi'nden Matthew Jones, küresel ısınmanın aşırı yağışlı ve aşırı kurak dönemler arasındaki geçişleri hızlandırdığını belirterek bunu "kamçı etkisi" olarak tanımladı. Fransa ve İspanya’da geçen kış mevsiminin olağan dışı yağışlı geçtiği, bunun da bitki örtüsünde artışa neden olduğu belirtildi. Ancak mayıs ayından itibaren etkili olan sıcak hava dalgaları, bu bitki örtüsünü kurutarak kolay tutuşabilir hale getirdi.
Yetkililer, devam eden yangınların tamamen söndürülmesinin aylar sürebileceğini belirtirken, yangınların etkilerinin uzun süre devam edeceği ifade ediliyor. Yangınların oluşturduğu yoğun dumanın insan sağlığı için risk oluşturduğu, orman yangınlarından kaynaklanan hava kirliliğinin dünya genelinde her yıl 100 binden fazla ölüme yol açtığı tahmin ediliyor.
İspanya’daki Lleida Üniversitesi’nden Orman Mühendisliği ve Küresel Değişim Öğretim Görevlisi Víctor Resco de Dios, “Söndürülemeyen yangınlar çağına girdik. Bunlar birkaç atom bombasının şiddetiyle yanan yangınlar” değerlendirmesini yaptı.
Fransa’da kül olan alan 116.000 hektarı aşarak ülke tarihinin rekor seviyesine ulaştı.
İspanya İçişleri Bakanlığı, orman yangınlarından etkilenen iki bölgede bulunan 15 yerleşim yerinde tahliye kararlarının kaldırıldığını açıkladı. Bu karar yaklaşık 34 bin kişiyi kapsıyor.
İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, ülke tarihinin en ağır orman yangınlarından bazılarıyla mücadele eden itfaiye ekiplerinin ilerleme kaydetmeye başladığını söyledi.Sanchez, "Yangınlarla mücadelede gerçekten yönü değiştirmeye başlıyoruz ve önümüzdeki karmaşık günlerde ve saatlerde tüm tedbirleri alarak tünelin sonunda ışığı görmeye başlayabiliriz" dedi.
Fransa’nın güneybatısındaki Gironde bölgesinde devam eden büyük yangının "istikrara kavuştuğu", yani ilerlemesinin durduğu bildirildi.Bölge valisi Sophie Brocas, gazetecilere yaptığı açıklamada, yangın çevresinde yeniden alevlenen 14 ayrı noktanın tespit edildiğini söyledi.
Avrupa Birliği, Fransa ve İspanya’daki yangınlara destek amacıyla yangın söndürme uçakları gönderdi. Ancak AB’nin kriz yönetiminden sorumlu yetkilisi, mevcut kaynakların zorlandığını belirtti.
Hadja Lahbib, AFP’ye yaptığı açıklamada, "Fransa ve İber Yarımadası’nın yanı sıra, durumun kötüleşmesinin beklendiği Portekiz de dahil olmak üzere Macaristan, Slovakya ve Çekya için aşırı koşullar yaklaşıyor" dedi.
Portekiz’in kuzey ve orta kesimlerinde salı günü çok sayıda yeni yangın çıktı. Yaklaşık 20 uçak ve helikopterin desteğiyle binden fazla itfaiyeci ve görevlinin alevlerle mücadele ettiği açıklandı.
Ayrıca bugün Yunanistan'ın Paros Adası'ndan da bir yangın haberi geldi.