SON DAKİKA
Laboratuvarda üretildiler: Google milyonlarca sivrisineği doğaya salacak!
Google bünyesinde faaliyet gösteren "Debug" projesi, hastalık yayan sivrisinek popülasyonunu azaltmak amacıyla büyük çaplı bir deneye hazırlanıyor. Şirket, ABD’de iki eyalette toplam 32 milyon kısırlaştırılmış erkek sivrisineğin doğaya salınması için resmi talepte bulundu.
Haberin Devamı
Google, 32 milyon sivrisineği doğaya salmak istiyor.
RESMİ TALEP İLETİLDİ
Şirket, tehlikeli hastalıkları yayan sivrisinek popülasyonunu azaltmak amacıyla California ve Florida eyaletlerinde iki yıl içinde toplam 32 milyona kadar kısırlaştırılmış erkek sivrisinek salmak için ABD hükümetine resmi başvuruda bulundu.
Haberlerimizi Google'da takip edin
Haberin Devamı
Şirket tarafından 11 Mayıs'ta yayınlanan ve Singapur Ulusal Çevre Ajansı verilerine dayandırılan blog yazısında, bu uygulama sayesinde "6 ila 12 aylık salım döneminin ardından, Aedes aegypti sivrisinek popülasyonunda yüzde 80-90 oranında baskılanma sağlandığı ve dang humması vakalarında yüzde 70'ten fazla düşüş elde edildiği" belirtildi. Google ayrıca, mayıs ayı içinde yaptığı açıklamada Singapur'daki tesisi büyüteceğini de duyurdu.
EPA Karar Aşamasında
ABD Çevre Koruma Ajansı (EPA), Google'ın iki yıl boyunca California ve Florida'da yılda 16 milyon olmak üzere toplam 32 milyon sivrisinek salma talebini değerlendiriyor. Kurum, 5 Haziran'da sona erecek kamuoyu görüş sürecinin ardından deneysel kullanım izni verilip verilmeyeceğine karar verecek.
Haberin Devamı
Haberin Devamı
SİVRİSİNEK POPÜLASYONUNU NASIL AZALTACAK?
Erkek sivrisinekler insanları ısırmıyor. Google'ın üzerinde çalıştığı yöntemlerden biri, erkek sivrisineklerin "Wolbachia" adlı doğal bir bakteriyle yetiştirilmesine dayanıyor. Bu bakteri, erkek sivrisineklerin doğadaki dişilerle çiftleşmeleri halinde yavru oluşumunu engelliyor. Bir yabani dişiyle çiftleştiğinde ise dişinin yumurtaları gelişmiyor. Google, bir blog yazısında bu yöntemi, "Her nesilde popülasyon biraz daha küçülüyor" sözleriyle açıklıyor.
Projenin Arkasında "Alphabet" Var
Büyük bir teknoloji şirketinin laboratuvarlara girip bakteri yüklü sivrisinekler yetiştirmesi sıra dışı görünse de Google'ın çatı şirketi Alphabet bu tarz bilimsel projelere yabancı değil. Google X bünyesinde fütüristik bir proje olarak hayata geçen sağlık ve yapay zeka şirketi Verily Health, yıllardır Debug programının arkasındaki ana itici güç konumundaydı. Bu yılın başlarına kadar bir Alphabet iştiraki olan Verily, hastalıklar ve diğer küresel sağlık sorunlarıyla mücadele etmek için teknoloji ve veri bilimini kullanıyor. Guardian gazetesine e-posta yoluyla açıklama yapan Verily, Aralık 2024 itibarıyla Google'ın Debug projesini tamamen satın alarak kendi portföyünden çıkardığını belirtti.
Haberin Devamı
Haberin Devamı
Debug projesine ait 2016 tarihli bir blog yazısı, programın ölümcül sivrisineklerle mücadelede teknoloji odaklı çözümleri araştırmaya yaklaşık on yıl önce başladığını gösteriyor.
Google, sivrisineklerle mücadelede kullanılan diğer yöntemlerin yetersiz kaldığını vurguluyor. Şirkete göre, haşereleri pestisitlerle ilaçlamak toksik etki yaratabiliyor ve zamanla direnç geliştirdikleri için etkinliklerini kaybediyor; ayrıca sivrisineklerin üreme alanı haline gelen tüm su kaynaklarını bulup temizlemek de neredeyse imkansız.
Haberin Devamı
Haberin Devamı
Yapay Zeka Destekli Ayrıştırma
Google'ın uyguladığı bu yöntem aslında tamamen yeni değil. Şirket, uzmanların onlarca yıldır çeşitli sorunlu haşereler üzerinde uyguladığı "kısırlaştırma tekniği" adlı bir metodolojiden yararlanıyor. Florida Üniversitesi'nde sivrisinek-mikrop etkileşimleri üzerine uzmanlaşan Dr. Eric Caragata, USA Today gazetesine yaptığı açıklamada, kısırlaştırma amacıyla wolbachia bakterisinin yaklaşık 15 yıldır kullanıldığını belirtti.
Google şu aşamada ilk çalışmalarını; dang humması, Zika, sarı humma ve chikungunya vakalarının çoğundan sorumlu olan "Aedes aegypti" adlı tek bir sivrisinek türüne yoğunlaştırıyor. Şirket, "otomatik yetiştirme sistemleri" inşa etmek amacıyla veri analitiği ve sensörler kullandığını ifade ediyor. Karşılaşılan zorlukların bir kısmı, erkekleri dişilerden kesin olarak ayırt etmek ve erkekleri "doğru yerde, doğru sayıda" doğaya salmak için yapay zeka destekli bir teknolojinin kullanılmasını gerektiriyor.