Fiilde Çatı Nedir? Fiil Çatısı Örnekleri Nelerdir?

Fiilde Çatı Nedir? Fiil Çatısı Örnekleri Nelerdir?

Fiilde Çatı Nedir? Fiil Çatısı Örnekleri Nelerdir?

Özne, yüklem ve nesne cümlenin temel ögeleri arasında yer alır. Fiillerde çatı özne yüklem ve nesne yüklem ilişkisine göre belirlenir. Peki, tam olarak fiilde çatı nedir, nasıl bulunur?

Fiilde Çatı Nedir?

 A) Özne - Yüklem İlişkisine Göre Fiiller

 Etken fiil: Yapıyorum, Gülüyorsun, Özledim, Geldi

 Edilgen fiil: Yapıldı, edildi, çözüldü

 İşteş fiil: Karşılaşmak, çatışmak, buluşmak

 Dönüşlü fiil: Üzüldü, kırılmış, sevindiler

 B) Özne - Nesne İlişkisine Göre Fiiller

 1- Geçişli fiil:

 Nesnesi olan fiillerdir. ''Neyi'' ya da ''Kimi'' sorusuna yanıt verebilen fiiller, geçişlidir.

 Örnekler: Görmek, sevmek, bırakmak, silmek, okumak

 2- Geçişsiz fiil:

 Nesne almayan fiillerdir.

 Örneğin: Üzülmek

 Üzülmek fiili, neyi ve kimi sorularına cevap vermediği için geçişsiz fiildir.

 3- Oldurgan fiil:

 Yutturmak, uyutmak, kızdırmak, sevdirmek, bıktırmak

 4- Ettirgen fiil:

 Bilmek - Bildirmek

 Susmak - Susturmak

 Koşmak - Koşturmak

 Açmak - Açtırmak

 Yemek - Yedirmek

 Fiil Çatısı Örnekleri Nelerdir?

 A) Etken Fiiller - Örnek Cümleler

 1- Annem zeytinyağlı biber dolması ve taze fasulye yemeği yapmış.

 Yapmış

 2- Adam arabayı yanlış yere park etmiş.

 Etmiş

 3- Dün tüm gün boyunca kitaplığımı düzenledim.

 Düzenledim

 4- Siz de bize gelin lütfen.

 Gelin

 5- Onunla aramızda geçen her şeyi hatırlıyorum.

 Hatırlıyorum

 B) Edilgen Fiiller - Örnek Cümleler

 1- Kentin güvenliği sağlandı.

 Sağlamak - sağlanmak.

 2- Ev, iki gün boyunca temizlendi.

 Temizlemek - temizlenmek

 3- Şüpheli tutuksuz yargılanmak üzere serbest bırakıldı.

 Bırakmak - bırakılmak

 C) İşteş Fiiller - Örnek Cümleler

 1- Maalesef fikirlerimiz onunla uyuşmuyor.

 Uyuşmak

 2- Dün Recai ve arkadaşları ile çarşıda karşılaştık.

 Karşılaşmak

 3- İki eski dost araya hatırı sayılı kişilerin girmesi ile barıştı.

 Barışmak

 D) Dönüşlü Fiiller - Örnek Cümleler

 1- Seni yıllar sonra tekrar gördüğüme çok sevindim.

 Sevmek - sevinmek

 2- Kendisine bu şekilde kötü sözler sarf edilmesine çok kırılmış.

 Kırmak - kırılmak

 E- Geçişli Fiiller

 1- Manavdan iki kilo domatesle bir kilo armut aldım.

 Aldım

 2- Dün akşam televizyonda harika bir aksiyon filmi izledim.

 İzledim.

 3- Selma'yı evine kadar bıraktım.

 Bıraktım

 F- Geçişsiz Fiiller

 1- Hakkımda böyle düşünmenize çok üzüldüm.

 Üzüldüm

 2- Ukala insanlar bilgi sahibi olmadıkları konularda bile bilgiçlik taslar.

 Taslar

 G- Oldurgan Fiiller

 1- Attığı yalanlarla bizi ayakta uyutmuş.

 Uyumak - Uyutmak

 2- Sizin için leziz yemekler pişirdim.

 Pişmek - Pişirmek

 H- Ettirgen Fiiller

 1- İskender Pala, Türk halkına divan edebiyatını sevdirmiştir.

 Sevmek - Sevdirmek

 2- Bu kaba saba davranışları bıktırdı artık.

 Bıkmak - Bıktırmak