İkinci elde yeni tuzak: Ekspertiz temiz, araç kusurlu!
Otomotiv pazarında dengelenme süreci konuşulurken asıl yoğunluk ikinci el araç tarafında yaşanıyor. Türkiye’de el değiştiren araçların büyük bölümünü artık 10 yaş ve üzeri otomobiller oluşturuyor. Sektör temsilcilerine göre sıfır araç satışları ile ikinci el satışları arasındaki makas daralırken, ikinci el pazarında milyonlarca adetlik hacim bekleniyor.
Haberin Devamı
/
Ancak artan talep, dolandırıcılık yöntemlerinin de çeşitlenmesine yol açtı. Uzmanlara göre alıcıların yalnızca ekspertiz raporuna değil, aracın kimlik bilgilerine ve fiziki detaylarına da dikkat etmesi gerekiyor. İşte son dönemde öne çıkan riskler…
KİLOMETRE DÜŞÜRME HALA İLK SIRADA
/
İkinci el piyasasında en yaygın usulsüzlüklerin başında kilometre düşürme geliyor. Dijital sistemlere rağmen araçların kilometre bilgisiyle oynanması hâlâ mümkün olabiliyor. Geçmiş yıllara kıyasla azalma görülse de kilometresi düşürülmüş araçlar piyasada varlığını sürdürüyor. Kilometre düşürme işlemi, aracın değerini olduğundan yüksek göstermek için yapılıyor. Bu da alıcının hem fazla ödeme yapmasına hem de beklenmedik mekanik sorunlarla karşılaşmasına neden olabiliyor.
Haberin Devamı
“İKİ ARAÇ” YÖNTEMİYLE TEMİZ RAPOR TUZAĞI
/
Son dönemde dikkat çeken yöntemlerden biri ise benzer iki araç üzerinden yapılan dolandırıcılık sistemi. Aynı marka, model, yıl ve hatta renk özelliklerine sahip iki araç kullanılıyor.
/
Araçlardan biri sorunsuz ve ekspertize sokuluyor. Temiz rapor alındıktan sonra noter satışında, ekspertize giren araç yerine kusurlu olan diğer araç devrediliyor. Görünüm olarak neredeyse birebir benzerlik taşıdığı için alıcı çoğu zaman farkı anlayamıyor. Uzmanlar, araç satın almadan önce mutlaka şase numarasının ruhsatla karşılaştırılması gerektiğini vurguluyor.
Haberin Devamı
Haberin Devamı
“CHANGE” TUZAĞI VE ŞASE MÜDAHALESİ
/
Hürriyet.com'dan İsmail Sarı'nın haberine göre, Piyasada artış gösteren bir diğer risk ise “change” yöntemi. Bu uygulamada şase numarasının bulunduğu bölüm kesilerek başka bir araçtan alınan parça kaynatılıyor. Böylece aracın kimliği değiştirilmiş oluyor. Şase numarası her araçta kolay görülebilen bir noktada olmayabiliyor. Bazı modellerde taban halısının altında, podye bölgesinde, torpido içinde ya da bagaj havuzunda yer alabiliyor. İyi yapılmış bir işlem, dışarıdan bakıldığında anlaşılmayabiliyor.
/
Uzmanlara göre şase numarasının orijinalliğini resmi olarak doğrulama yetkisi yalnızca yetkili kurumlarda bulunuyor. Bu nedenle cam önü etiketi, kapı direği etiketi ve çakılı şase numarasının mutlaka kontrol edilmesi öneriliyor.
Haberin Devamı
Haberin Devamı
ECU YAZILIMIYLA ARIZA GİZLEME YÖNTEMİ
/
Sanal medyada sıkça gündeme gelen bir diğer konu ise ECU yazılımıyla arıza gizleme. Bu yöntemde aracın motor kontrol ünitesine ya da ABS, airbag ve şanzıman gibi sistemlere müdahale ediliyor.
/
Yazılım yoluyla arıza lambaları devre dışı bırakılabiliyor, arıza kodları pasif hale getirilebiliyor ya da OBD cihazı bağlandığında hata görünmemesi sağlanabiliyor. Bazı durumlarda arızalı sistem normal çalışıyormuş gibi simüle edilebiliyor. Uzmanlar, bu tür müdahalelerin detaylı yol testi, mekanik kontrol ve deneyimli ekip incelemesiyle büyük ölçüde tespit edilebildiğini belirtiyor.
Haberin Devamı
Haberin Devamı
TEST SÜRÜŞÜNDE NELERE DİKKAT EDİLMELİ?
/
Ekspertiz sürecinde fren, süspansiyon ve yanal kayma testleri cihazlarla ölçülüyor. Ancak yalnızca cihaz sonuçlarına güvenmek yeterli değil. Yol testi sırasında fren performansı, vites geçişleri, süspansiyon sesleri, vuruntu ve titreşimler dikkatle incelenmeli.
/
Rampa kalkış testleri, motorun ve şanzımanın gerçek performansını ortaya koyabiliyor. Özellikle otomatik şanzımanlı araçlarda geçişlerin sarsıntısız olması kritik önem taşıyor.
Haberin Devamı
Haberin Devamı
FREN SİSTEMİNDE SADECE BALATA YETERLİ Mİ?
/
Balatalar zamanla aşınan sarf malzemeleridir ve tek başına arıza göstergesi sayılmaz. Ancak fren sistemi yalnızca balata kalınlığına bakılarak değerlendirilemez. Fren hidroliği seviyesi, kaçak kontrolü, disk ve kampana durumu, hortum ve borulardaki aşınma gibi unsurlar da incelenmeli. Asıl önemli kriterler ise frenleme gücü ve fren sapmasının test cihazlarıyla ölçülmesidir.
AIRBAG KONTROLLERİNDE ŞÜPHELİ DETAYLAR
/
İkinci el araçlarda hava yastıkları da riskli alanlardan biri. Perde, direksiyon ve yolcu airbagleri üzerinde yapılan müdahaleler her zaman ilk bakışta anlaşılmayabiliyor.Orijinal bant kullanılmaması, üretim tarihinin farklı olması ya da direnç uygulaması gibi yöntemlerle sistem çalışıyormuş gibi gösterilebiliyor. Torpido üzerindeki kaplama veya işlem izleri de şüphe işareti sayılıyor.Uzmanlar, şüpheli durumlarda mutlaka yetkili servis veya airbag uzmanı kontrolü yapılmasını öneriyor.
Haberin Devamı
Haberin Devamı
BU KALIP CÜMLELERE KANMAYIN
/
İkinci el satışlarında alıcıyı etkilemek için sıkça kullanılan bazı klişeler de risk barındırıyor. “Ekspertize gerek yok”, “Benim ustam baktı”, “Filo aracı ama servisli”, “Bu araba kaçmaz”, “Emsalsiz temiz”, “Masrafsız” gibi ifadeler çoğu zaman güven algısı oluşturmak için kullanılıyor.
/
Ayrıca “Kilometre önemli değil”, “Uzun yol yaptı o yüzden km yüksek”, “Tramer şişirme” gibi cümleler de manipülasyon amacı taşıyabiliyor.
Haberin Devamı
Haberin Devamı
KURUMSAL EKSPERTİZ SEÇERKEN BU KRİTERLERE BAKIN
/
Ekspertiz firması seçerken yalnızca fiyat değil, kurumsal yapı da sorgulanmalı. Firmanın sektörde kaç yıldır faaliyet gösterdiği, yaygın şube ağı olup olmadığı, çağrı merkezi ve merkez ofis altyapısının bulunup bulunmadığı önemli kriterler arasında yer alıyor.
/
Sadece sosyal medya üzerinden faaliyet gösteren yapılar yerine, sektörel geçmişi ve teknik altyapısı olan firmaların tercih edilmesi mağduriyet riskini azaltıyor.
