BEYİN FELCİNDE ERKEN TEŞHİS ADIMI: Kan Testi ve Yapay Zeka Birleşiyor! Beyin Felci Riskini Doğumdan Hemen Sonra Ortaya Çıkarabilir
Halk arasında beyin felci olarak bilinen serebral palsi riskinin yenidoğan döneminde belirlenmesi için yeni bir araştırma başlatılıyor. TÜBİTAK tarafından desteklenen projede kan testleri, beyin görüntüleme yöntemleri, nörolojik değerlendirmeler ve yapay zekâ birlikte kullanılacak. Çalışmayla risk altındaki bebeklerin tedavi ve rehabilitasyon süreçlerine daha erken yönlendirilmesi hedefleniyor.
Çocuklarda en sık görülen engellilik nedenlerinden biri olan serebral palsinin erken dönemde tespit edilmesine yönelik önemli bir bilimsel adım atıldı. Yenidoğan bebeklerin klinik ve laboratuvar verileri, yapay zekâ destekli modellerle birlikte incelenecek. Araştırmadan elde edilecek sonuçların erken teşhis ve müdahale süreçlerine yeni bir yol haritası oluşturması bekleniyor.
Doç. Dr. Elif Acar Arslan’ın yürütücülüğünü yaptığı ‘Serebral Palside Erken Öngörü: Yenidoğanda Biyobelirteç Keşfi ve Çok Modelli Yaklaşımlar’ başlıklı proje, TÜBİTAK 1001 Programı kapsamında desteklenmeye hak kazandı.Çocuk Nörolojisi Uzmanı Prof. Dr. Adnan Yüksel’in danışman olarak yer aldığı projeyle, halk arasında beyin felci olarak bilinen serebral palsi riskinin yenidoğan döneminde daha erken ve doğru şekilde belirlenmesi amaçlanıyor. Çalışmanın, risk altındaki bebeklerin zaman kaybedilmeden tedavi ve rehabilitasyon programlarına yönlendirilmesine katkı sağlaması hedefleniyor. Proje kapsamında kan testleri, beyin görüntüleme yöntemleri, nörolojik değerlendirmeler ve yapay zeka modellemeleri birlikte kullanılacak. Klinik veriler ile laboratuvar bulgularının ileri analiz yöntemleriyle değerlendirilmesi sayesinde serebral palsiye ilişkin erken risk göstergelerinin ortaya çıkarılması planlanıyor.
Çocuk Nörolojisi Uzmanı Doç. Dr. Elif Acar Arslan, serebral palsinin teknolojideki tüm gelişmelere rağmen çocuklarda en sık engellilik nedenlerinden biri olmaya devam ettiğini belirterek, projenin erken tanı açısından önemli bir adım olduğunu söyledi. Doç. Dr. Arslan, “Bebekler için ne kadar erken teşhis, o kadar kaliteli bir yaşam demek. Üniversitemizde gerçekleştirilecek bu araştırmada kan testleri, beyin görüntüleme yöntemleri, nörolojik değerlendirmeler ve yapay zekâ modellemelerini birlikte kullanarak risk altındaki bebeklerin daha erken tespit edilmesini hedefliyoruz. Çalışmamızın tedavi ve rehabilitasyonun erken dönemde başlatılmasına, çocuklarımızın yaşam kalitesinin artırılmasına ve geliştirilecek medikal tedaviler için güçlü bir bilgi kaynağı oluşturulmasına katkı sağlayacağını düşünüyoruz” dedi.
Çocuk Nörolojisi Uzmanı Prof. Dr. Adnan Yüksel ise sağlık bilimleri alanında erken tanı ve koruyucu yaklaşımlara yönelik projelere büyük önem verdiklerini belirtti. Prof. Dr. Yüksel, “Serebral palsi riskinin yenidoğan döneminde güvenilir biyobelirteçler ve çok modelli yaklaşımlarla ortaya konulmasını hedefleyen bu proje, erken tanı alanında önemli bir bilimsel boşluğu doldurabilecek nitelikte. Klinik değerlendirmelerin yapay zekâ destekli analizlerle güçlendirilmesi, gelecekte risk sınıflandırmasının daha hassas yapılmasına katkı sağlayabilir. Elde edilecek bilimsel verilerin, serebral palsinin erken öngörüsüne yönelik yeni araştırmalara da önemli bir altyapı oluşturacağına inanıyoruz” diye konuştu.Projenin TÜBİTAK 1001 Programı kapsamında desteklenmesinin araştırma kalitesi ve disiplinler arası çalışma kültürü açısından önemli olduğunu belirten Prof. Dr. Yüksel, çalışmanın erken tanı ve müdahale süreçlerine önemli katkılar sunacağını ifade etti.
Projede Prof. Dr. Adnan Yüksel, Prof. Dr. Güzide Turanlı ve Prof. Dr. Memet Yusuf Çelik danışman olarak yer alacak. Prof. Dr. Zeynep Hoşbay, Doç. Dr. Bilge Bayraktar, Dr. Ece Gültekin, Dr. Öğr. Üyesi Enver Çıracı, Dr. Öğr. Üyesi Gülsena Utku Umut, Dr. Öğr. Üyesi Ramin Rasi, Dr. Öğr. Üyesi Tuğba Elgün ve Dr. Öğr. Üyesi Yunus Emre Akpınar’ın ise araştırmacı olarak görev yapacağı bildirildi.