Dikkat! Zayıflama İğneleri Kas Kaybına Yol Açıyor: Solunum Kasları da Risk Altında
Son yıllarda obezite tedavisinde yaygınlaşan “zayıflama iğneleri” hızlı kilo kaybı sağlarken, egzersiz yapılmadığında solunum kaslarında da güç kaybına yol açabiliyor. Direnç antrenmanları ve yeterli protein alımı, kas kaybını önlemede kritik rol oynuyor. Uzmanlar, tedavi sürecinde solunum kaslarını da kapsayan kişiye özel egzersiz programlarının önemine dikkat çekiyor.
Obezite tedavisinde giderek daha fazla tercih edilen GLP-1 temelli “zayıflama iğneleri”, iştahı baskılayarak kilo vermeyi kolaylaştırıyor.
Ancak hızlı kilo kaybı yaşayan, ileri yaşta olan veya fiziksel aktivite düzeyi düşük bireylerde yalnızca vücut kaslarında değil, solunum kaslarında da belirgin güç kaybı görülebiliyor. Bu nedenle tedavi sürecinde kapsamlı ve kişiye özel egzersiz programlarının uygulanması gerektiği vurgulanıyor.
Son yıllarda obezite tedavisinde giderek yaygınlaşan, halk arasında "zayıflama iğneleri" olarak bilinen GLP-1 temelli tedaviler, belirgin kilo kaybı sağlarken, fiziksel aktivite aksatıldığında solunum kaslarında kuvvet kaybına da neden olabiliyor. İştahın baskılanması, enerji alımının azalması ve metabolik kontrolün iyileşmesi yoluyla birçok kişi için kilo vermeyi kolaylaştıran zayıflama iğnelerinin kullanımı sırasında direnç egzersizleri ve yeterli protein alımı büyük önem taşıyor.
Özellikle hızlı kilo kaybı yaşayan, ileri yaşta olan veya fiziksel aktivite düzeyi düşük bireylerde iskelet kası kütlesinde azalma görülebiliyor. Biruni Üniversitesi Fizyoterapi ve Rehabilitasyon (İngilizce) Bölüm Başkanı Prof. Dr. Buket Akıncı ve ekibi, iskelet kası kütlesindeki azalmanın yanı sıra GLP-1 temelli tedavilerin solunum kasları üzerindeki etkisini araştırdı.
Çalışmalar hakkında AA muhabirine açıklamada bulunan Akıncı, tedaviler sırasında yüzde 20 ila 40 yağsız kütle kaybı gerçekleştiğinin farklı çalışmalarda belirtildiğini ve bunların genellikle kol ile bacak kaslarından olduğunu söyledi.
Akıncı, "Çalışmamızın ön sonuçlarında gördüğümüz kadarıyla bu iğnelerin yaygın olarak kullanılmasıyla beraber sadece vücut kaslarında değil, solunum kaslarında da bir kuvvet kaybı söz konusu.
Egzersize katılmayan kişiler için bu sonuçların birazcık daha baskın olduğunu gördük. Ama eş zamanlı olarak özellikle de solunum kaslarına yönelik bir egzersiz tedavisini içeren programlardaysa bu kaybın olmadığını hatta daha pozitif yönde iyileşmeler, yani kuvvet artışlarıyla beraber diğer kazançlara eşlik eden çok önemli çıktılar olduğunu gördük." ifadelerini kullandı.
Zayıflama iğnelerinin obezite tedavisinde olumlu etkilerinin olduğunu dile getiren Akıncı, "Tedavilerde herhangi bir kuvvetlendirme egzersizi değil, kişinin bedenine yönelik, onun kuvvet artışındaki hedefe yönelik bir programın oluşturulması gerekiyor. Bu programın içerisinde de kesinlikle solunum kaslarının da dikkate alınması gerekiyor. Hatta özellikle alt sonuçlara baktığımızda, karın çevresindeki kilo kaybının daha bariz olduğu hastalar çoğunlukta olduğu için nefes verme kaslarında daha büyük bir kuvvet kaybı gözlemledik." diye konuştu.Prof. Dr. Akıncı, hiç egzersiz yapmayan kişileri de egzersiz yapanlarla karşılaştırdıklarını belirterek, "Çalışmamızda solunum kaslarında yüzde 10 birimlik bir kuvvet kaybı gözlemledik. Bu da özellikle nefes verme, zorlu nefes verme yönündeki kaslarda baskın şekildeydi." dedi.
GLP-1 temelli tedavi alan hastalarda kesinlikle programın öncesinde genel bir değerlendirme yapılması gerektiğine dikkati çeken Akıncı, bireylerin iyi bir değerlendirmeden geçerek kişiye özel programla egzersiz yapması gerektiğini kaydetti. Akıncı, "Diyafram vücudumuzdaki en büyük nefes alma kası, bunun yanı sıra göğüs kafesi ve gövdemizde yer alan başka solunum kasları da var. Bunlara yönelik de özel programlar var ve sadece basit solunum egzersizlerinden oluşmuyor.
Bu kaslara yönelik direnç antrenmanı özel cihazlarla beraber yapabiliyoruz ve bu hastaların rehabilitasyonu için kapsamlı bir program gerekiyor. GLP-1 temelli tedavi kullanan hastalar kesinlikle kapsamlı bir rehabilitasyon programına başvurmalı." ifadelerini kullandı.
Solunum kaslarındaki kuvvetin azalmasının kişileri birtakım risklere açık hale getirebildiğini belirten Akıncı, "Özellikle efor kapasitemiz kısıtlanabiliyor, yorgunluk, nefes darlığı şikayetleri oluyor.
Bir hastalık sürecinde kişinin öksürme fonksiyonu bile bozulabiliyor. Dolayısıyla solunum kaslarının da yine bir fiziksel uygunluk parametresi olarak dikkate alınması lazım." diye konuştu.