Her 4 Kişiden 1’i Risk Altında! FAST Kuralı Hayat Kurtarıyor
Her 4 kişiden biri yaşamı boyunca inme riski taşıyor. İnmede erken müdahale, kalıcı felç riskini ciddi şekilde azaltıyor. Belirtiler fark edildiğinde vakit kaybetmeden 112 aranmalı.
İnme, sadece yaşlıları değil gençleri de etkiliyor ve hızlı müdahale hayat kurtarıyor. Yüzde kayma, konuşma bozukluğu, kolda veya bacakta güçsüzlük gibi belirtiler ciddiye alınmalı. Uzmanlar, semptomların başlamasından sonraki ilk saatlerde tedaviye başlanmasının önemine dikkat çekiyor.
Her 4 kişiden biri hayatı boyunca inme riski taşıyor. İnmenin genellikle önceden uyarı verdiğini belirten Nöroloji Uzmanı Doç. Dr. Müge Kuzu Kumcu, yüzün kayması, konuşma bozukluğu, kolda veya bacakta güçsüzlük, ani denge kaybı, çift görme ve şiddetli baş ağrısı gibi işaretlerin mutlaka ciddiye alınması gerektiğini söylüyor.
Belirtilerin hızlı fark edilmesi hayat kurtarıyor.
Toplumda FAST kuralının bilinmesi gerektiğini de hatırlatıyor:
F (Face): Yüzde kayma
A (Arm): Kolda güçsüzlük
S (Speech): Konuşma bozukluğu
T (Time): Zaman kaybetmeden harekete geçmek
Bu belirtilerden biri görülürse beklemek çok riskli. Hemen 112 aranmalı ve hasta en kısa sürede inme merkezine ulaştırılmalı.
Erken müdahale tedavi başarısını doğrudan etkiliyor. Doç. Dr. Kumcu’ya göre semptomların başlamasından sonraki ilk 4,5 saatte damardan pıhtı eritici tedavi uygulanabiliyor. Büyük damar tıkanıklığı olan uygun hastalarda ise trombektomi ile pıhtı damar içinden çıkarılabiliyor. Bu yüzden “zaman beyindir” yaklaşımı hayati önem taşıyor.
İnme şüphesiyle başvuranlarda öncelikle nörolojik muayene yapılıyor, ardından bilgisayarlı tomografi ve MR ile inmenin damar tıkanıklığına mı yoksa beyin kanamasına mı bağlı olduğu belirleniyor.
Günümüzdeki tedavi yöntemleri, kalıcı felç ve yatağa bağımlılık riskini ciddi şekilde azaltıyor.
İnme sadece yaşlıları değil, gençleri de etkiliyor. Son yıllarda genç yaşta inme vakaları artış gösterdi. Doç. Dr. Kumcu, bunun nedenlerini şöyle açıklıyor:
"Hareketsiz yaşam, sağlıksız beslenme, sigara kullanımı, obezite, hipertansiyon, diyabet ve yoğun stres gençlerde inme riskini yükseltiyor.
FAST kuralları gençler için de geçerli; ani konuşma bozukluğu, yüz kayması, görme kaybı, şiddetli baş ağrısı veya denge kaybı görüldüğünde vakit kaybetmeden 112 aranmalı."
