Kas erimesi sadece yaşlılık sorunu değil! Uzmandan hareketsiz yaşam için kritik uyarı
Kas kaybı denince akla çoğu zaman yalnızca ileri yaş geliyor. Oysa uzmanlara göre tablo artık çok daha farklı. Günlük yaşamda fark edilmeden sürdürülen hareketsizlik, yanlış beslenme, hızlı kilo verme alışkanlıkları ve kronik hastalıklar, kas erimesini genç yaşlarda bile ciddi bir risk haline getirebiliyor. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Murat Kara, modern yaşamın kas sağlığı üzerindeki sinsi etkilerine dikkat çekerek önemli uyarılarda bulundu.
Prof. Dr. Murat Kara’ya göre sarkopeni, özellikle kol ve bacak kaslarında görülen kas gücü ve performans kaybı anlamına geliyor. Bu durum sadece fiziksel zayıflıkla sınırlı kalmıyor; aynı zamanda hareket kabiliyetini azaltıyor, düşme riskini artırıyor ve kişinin yaşam kalitesini ciddi biçimde etkileyebiliyor. Uzmanlara göre sarkopeni, yalnızca yaşlanmayla ilişkili bir tablo değil. Aynı zamanda başka hastalıklarla ve hatta ölüm riskiyle de bağlantılı olabiliyor. Bu yüzden erken fark edilmesi büyük önem taşıyor.
Prof. Dr. Kara’nın dikkat çektiği en önemli nokta şu: Kas erimesi yalnızca ileri yaşın doğal sonucu olarak görülmemeli. Çünkü bugün obezite, yüksek tansiyon, diyabet, sağlıksız beslenme ve hareketsiz yaşam, kas yapısını tahmin edilenden çok daha erken dönemde bozabiliyor. Üstelik çok hızlı kilo veren kişilerde de kas kaybı görülebiliyor. Yani tartıdaki rakam düşse bile, vücut sağlıklı biçimde güçlenmiyor olabilir.
Uzmanlara göre kas erimesi çoğu zaman sessiz ilerliyor. Ancak vücut bazı sinyaller veriyor. Sandalyeden kalkarken zorlanmak, merdiven çıkarken çabuk yorulmak, çömeldiği yerden kalkmakta güçlük çekmek ya da yürüyüş hızının belirgin şekilde azalması, kas kaybının önemli işaretleri arasında yer alıyor. Prof. Dr. Murat Kara, özellikle otur-kalk testi gibi basit gözlemlerle kas gücündeki azalmayı anlamanın mümkün olduğunu belirtiyor. Çünkü kaslar, hızlı ve güçlü hareket etmemizi sağlayan en temel yapılardan biri. Güç kaybı başladığında beden de yavaşlamaya başlıyor.
Kas sağlığının değerlendirilmesinde teknolojinin rolü de giderek artıyor. Prof. Dr. Kara’ya göre günümüzde ultrason ve görüntüleme yöntemleriyle kasın yapısı, kalitesi ve morfolojisi daha detaylı biçimde incelenebiliyor. Özellikle piksel analizleri ve yapay zeka destekli değerlendirmeler, kas erimesini daha erken yakalamada önemli avantaj sağlayabilir. Uzmanlara göre çok sayıda görüntünün sistemlere öğretilmesiyle, yeni hastalarda daha net ve hızlı analiz yapılması mümkün hale geliyor. Bu da hastalığın daha erken yakalanması ve tedavi şansının artması anlamına geliyor.
Uzmanlara göre kas erimesini artıran unsurlardan biri de D vitamini eksikliği. Bu nedenle yalnızca hareket etmek değil, vücudun temel ihtiyaçlarını dengede tutmak da büyük önem taşıyor. Prof. Dr. Kara, kas erimesinin erken saptanmasının yalnızca kas sağlığını değil, başka kronik hastalıkların önlenmesini de etkileyebileceğini belirtiyor. Çünkü bazı hastalıklar hareketsizliğe bağlı gelişirken, bazı kronik tablolar da doğrudan kas kaybını hızlandırabiliyor.