SON DAKİKA
Kayısıdan Çileğe, Karpuzdan Kiraza…Yaz Meyvelerinde Alerji Riski!
Zararsız görünen yaz meyveleri alerjik bünyelerde risk oluşturabiliyor. Uzmanlar meyve yedikten sonra ortaya çıkan ve masum görünen belirtilerin ciddi alerjik reaksiyonlara dönüşebileceği konusunda uyarıyor. Ece Altıkulaç'ın haberi...
Haberin Devamı
Yaz meyveleri sadece lezzetleriyle değil, serinletici etkileriyle de iştah kabartıyor. Şeftaliler, üzümler, karpuzlar, kayısılar... Ancak bu meyveler kimileri için kaşıntı, kurdeşen ve hatta nefes darlığı gibi ciddi alerjik reaksiyonlar demek.
Yaz meyvelerine bağlı alerjilerde ilk belirtiler genellikle ağız ve dudak çevresinde kaşıntı ve şişlik gibi hafif semptomlarla başlıyor. Diyetisyen Güler Aras “Bu tablo genellikle oral alerji sendromu kapsamında değerlendirilir. Ancak bazı bireylerde bu semptomlara ciltte kızarıklık ve ürtiker de eşlik edebilir” diyor. Daha ciddi durumlardaysa reaksiyonun şiddeti artabiliyor: “Lipid Transfer Protein (LTP) duyarlılığı olan bireylerde mide-bağırsaksorunları, nefes darlığı ve anafilaksi gibi ağır tablolar görülebilir.” Tanı sürecindeyse önce ayrıntılı bir beslenme öyküsü alınıyor, ardından gerekirse testler yapılıyor. Aras, “Bazı durumlarda bileşen düzeyinde tanı da gerekir. Örneğin şeftalide Pru p 1, Pru p 3 gibi proteinlere bakılarak reaksiyonun tipi ve şiddeti belirlenebilir” diyor.
Haberin Devamı
Yaz meyvelerinin özellikle çocuklarda alerjiye yol açabileceğini söyleyen çocuk sağlığı ve hastalıkları uzmanı Dr. Aysu Özge Yönetci Pekuz bu durumu şöyle açıklıyor:“En sık okulöncesi ve erken okul çağında başlar. Özellikle polen alerjisi, atopik dermatit öyküsü ya da ailede alerji hikâyesi olan çocuklar daha yüksek risk altındadır. Bu çocuklarda çilek, kiraz, şeftali gibi meyveler ağız içinde kaşıntı, dudakta şişlik ve ciltte döküntü gibi belirtilerle alerjik reaksiyonlara yol açabilir. Daha nadir olarak mide bulantısı, kusma ya da karın ağrısı görülebilir; çok nadir vakalardaysa anafilaksi gelişebilir.”
Klinik beslenme uzmanı, diyetisyen Yasemin Cantimur’a göre de bir meyveye karşı alerjik reaksiyon gösteren bireylerin nasıl hareket edeceği alerjinin şiddetine bağlı olarak değişiyor: “Hafif belirtiler yaşayan kişiler bazı durumlarda meyveyi sınırlı miktarda ve doktor gözetiminde tüketebilirken ciddi reaksiyon geçirenlerin o meyveyi tamamen hayatından çıkarması gerekiyor.”
Haberin Devamı
Haberin Devamı
‘PİŞİRME RİSKİ AZALTIYOR’
Yaz aylarında besin alerjisi olan bireylerin özellikle çiğ meyve tüketiminde dikkatli olması gerektiğini vurgulayan Cantimur, meyvelerin pişirilerek ya da kabukları soyularak yenmesinin riski azaltabileceğini belirtiyor: “Bazı meyvelerdeki alerjen proteinler ısıya duyarlıdır. Pişirme işlemi bu proteinlerin yapısını bozduğu için alerjik reaksiyon riskini azaltabilir. Örneğin elma veya şeftali gibi meyveler pişirildiğinde oral alerji sendromu belirtileri genellikle azalır. Ama bu durum her meyve için geçerli değil.”Cantimur’un dikkat çektiği önemli bir başka konu da çapraz reaksiyonlar. Cantimur bu durumu şöyle özetliyor: “Yaz meyvesi alerjisiyle polen alerjisi arasında güçlü bir ilişki vardır. Yani özellikle huş ağacı, çimen ve pelinotu gibi polenlere alerjisi olan bireylerde, bu polenlerle benzer protein yapılarına sahip meyvelere karşı da alerjik reaksiyonlar gelişebilir. Buna da çarpaz reaksiyon diyoruz. Örneğin, huş ağacı polenine alerjisi olan bireylerde benzer protein yapısına sahip elma, şeftali, armut, kiraz ve kayısı gibi meyvelere; çimen polenine alerjisi olanlarda domates, portakal, kavun ve karpuza; pelinotu polenine duyarlılığı olanlardaysa kereviz, havuç, rezene, karpuz ve bazı baharatlara karşı çapraz reaksiyon gelişebilir.”