SON DAKİKA
YENİ SIĞINAK YÖNETMELİĞİ 2025: Yeni Zorunluluklar Neler? Sığınak Yönetmeliği Güncellendi!
Sığınak yönetmeliği güncellendi. Türkiye’de afet ve olağanüstü durumlara karşı hazırlık kapsamında önemli bir adım atıldı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yürütülen kapsamlı çalışmalar sonucunda sığınak yönetmeliği güncellendi. Yeni düzenleme, şehirleşme ve nüfus artışı gibi günümüz koşulları göz önünde bulundurularak hazırlandı. Yönetmelik, kamu güvenliğini artırmayı hedeflerken, yapılaşma süreçlerinde sığınak planlamasını daha sistematik ve erişilebilir hale getirmeyi amaçlıyor. Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren yönetmelik, hem mevcut yapılar hem de yeni projeler için çeşitli düzenlemeler içeriyor. Peki, yeni sığınak yönetmeliği neleri kapsıyor? Yeni sığınak yönetmeliğinde neler zorunlu olacak?
Yeni sığınak yönetmeliği, sadece konutları değil; kamu binalarından sosyal tesislere, ulaşım altyapısından yeşil alanlara kadar geniş bir yelpazeyi kapsıyor. Sığınakların erişilebilirlik, dayanıklılık ve donanım açısından belirli standartlara uygun olması zorunlu hale getirilirken, denetim süreçleri de daha sıkı hale getirildi. Vatandaşların güvenliğini önceleyen bu adım, olası afet ve kriz anlarında hızlı ve etkili bir koruma sağlamayı hedefliyor. Yönetmelik kapsamında getirilen yeni kurallar ve uygulama esasları, ilgili kurumlar tarafından titizlikle takip edilecek ve uygulamaya alınacak.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Türkiye genelinde afet ve olağanüstü durumlara karşı daha güvenli yaşam alanları oluşturmak amacıyla sığınak yönetmeliğini kapsamlı bir şekilde güncelledi. Altı ay süren teknik ve idari çalışmalar sonucunda hazırlanan yeni yönetmelik, şehirleşme, nüfus yoğunluğu ve güncel güvenlik ihtiyaçları doğrultusunda şekillendirildi. Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren düzenleme, yapılaşma süreçlerinde sığınak planlamasını daha sistematik ve erişilebilir hale getirirken, kamu ve özel sektör projelerinde uygulanacak yeni standartları da beraberinde getiriyor.
Yeni yönetmelik, sadece bireysel konutları değil; toplu yaşam alanları, sağlık ve eğitim tesisleri, sanayi yapıları ve sosyal donatı alanlarını da kapsayacak şekilde genişletildi. Bakanlık, bu adımın vatandaşların can güvenliğini artırmakla kalmayıp, aynı zamanda afetlere karşı dirençli şehirler inşa etme hedefinin önemli bir parçası olduğunu vurguluyor. Yönetmelik kapsamında getirilen yeni kurallar, ilgili kurumlar tarafından denetlenecek ve uygulama süreçleri titizlikle takip edilecek. Böylece Türkiye genelinde sığınak altyapısının daha güçlü, erişilebilir ve sürdürülebilir hale gelmesi amaçlanıyor.
Türkiye’nin sığınak yönetmeliği, nüfus artışı ve şehirleşme gibi çağın şartları göz önünde bulundurularak Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Mesleki Hizmetler Genel Müdürlüğü koordinasyonunda güncellendi.
44 farklı kurum ve kuruluş ile iş birliği içinde yürütülen çalışmalar 6 ayda tamamlandı.
Yönetmelik değişikliği ile ilgili sosyal medya hesabından paylaşım yapan Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, “Ülkemizin sığınak yönetmeliğini günümüz ihtiyaç ve koşullarına uygun hale getirerek güncelledik. Mevcut sığınaklara denetim şartı ve ilave standartlar, yeni yapılacak binalara önemli koşullar getirdik. Resmi Gazete’de yayımlanan yönetmeliğimizle; millet bahçeleri, metro tünelleri gibi alanları sığınak hizmeti verecek şekilde düzenleyeceğiz. Milletimizin huzur ve güveni için gereken her adımı atmaya devam edeceğiz" ifadelerini kullandı.
Yeni yapılacak 5000 kişi ve üzeri seyirci kapasitesine sahip stadyum ve benzeri açık ve kapalı spor tesislerine sığınak zorunluluğu getirilerek, yapılacak sığınakların kişi sayısı seyirci kapasitesinin en az yüzde 3’ü olarak hesaplandı. Yönetmelik kapsamında eğitim yapılarında sığınak yapımına ekstra şartlar eklendi. Bina içinde kalacak olan sığınakların, tavan döşemesinin en az 20 cm ve duvarları en az 30 cm kalınlığında betonarme olarak inşa edilmesi zorunlu olacak.
Resmi binalar ile sağlık ve eğitim yapılarındaki sığınaklarda, en az 24 saat kesintisiz elektrik teminini sağlayacak kapasitede jeneratör yapılması ve iletişim prizine ek olarak uydu telefonu altyapısı ve/veya acil durum Wİ-Fİ noktası yapılması gibi ilave tedbirler alınacak. 100 metrekare üzeri sığınaklarda bir lavabo ve bir elektrikli pişirme yeri barındıran en az 2,30 metrekare alanlı mutfak nişi yapılacak. Ayrıca sığınağın içinde yangın söndürme cihazları ve asgari sağlık ekipmanları bulunan bir ilkyardım dolabı bulundurulması şartı da getirildi. Sığınaklarda batarya destekli led lamba, sabit telefon, radyo ve harici görüntülü iletişim ve haber alma aygıtları bulundurulacak.
Yeni yapılacak olan metro hattı tünellerinin planlama dahilinde genel sığınak vasfında olacak şekilde projelendirilmesi, mevcutların ise eksikliklerinin giderilerek sığınak vasfında olacak şekilde düzenlenmesi zorunluluğu getirildi.
Alışveriş merkezleri ile bölge, genel ve ticari otoparkların tabii veya tesviye edilmiş zemin altında kalan bodrum katlarındaki otopark katlarının sığınak vasfında yapılması zorunluluğu getirildi. Mevcutların ise en geç 31 Aralık 2028’e kadar sığınak kullanımına uygun hale getirilmesi zorunlu tutuldu.
Millet bahçeleri genel sığınak olarak hizmet verecek
Şehirlerin nefes alma noktası konumunda olan millet bahçelerinden yüzölçümü 15.000 m2 ve üzerinde olanlarda bahçe alanının yüzde 3’ünden az olmamak şartıyla girişleri kamuflajlı olacak şekilde yeraltında genel sığınak yapılacak.
Alışveriş merkezleri ya da kültür merkezlerinin bodrum katında yapılacak sinema, tiyatro, konferans salonu gibi alanlar sığınak olarak kullanılabilecek.
Yapılacak tüm sığınaklarda yaşlılar, hamileler ve engelliler gibi hareket kısıtlılığı olanların da kullanımına olanak sağlayacak şekilde Türk Standartları Enstitüsü’nce (TSE) hazırlanan tüm standartlara ve diğer mevzuata uyulması zorunluluğu da getirildi.
Mevcut, yeni yapılacak ve tadilata konu olacak sığınaklara dair kayıtların ruhsatı ilgili idarelerce tutulup Valiliğe (İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğü) bildirilmesi zorunluğu getirildi. Bu sayede Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı’nın (AFAD) olası afet ve acil durum zamanlarında ülke genelinde planlama ve koordinasyon yapması kolaylaşacak.
Sığınakların, barış zamanı kullanımına olanak tanınırken, bakımı ve acil durum için her an kullanıma hazır halde tutulmasına dair sorumluluk bina yöneticisine verildi. Yeraltı otoparkı olan yapıların sığınak teknik özelliklerine göre projelendirmeleri yapmaları durumunda ayrıca sığınak şartı aranmayacak.
Türkiye Radyo Televizyon Kurumu’nun (TRT), acil durumlarda yer üstü ve yeraltı, özel veya genel nitelikli her türlü sığınakta kesintisiz yayın yapmak üzere gereken tedbirleri alması, buna uygun kurumsal hizmete dönük özel sığınaklarını inşa etmesi zorunluluğu da yönetmelikte yer aldı.
Yönetmeliğe getirilen geçici madde ile ilgili idaresi tarafından mevcutta bulunan tüm özel veya genel sığınakların en geç 1 yıl içerisinde denetimlerinin tamamlanması, kullanıma hazır halde olmadığı tespit edilen sığınakların yönetmeliğin 14. maddesine göre işlem yapılarak mevzuata uygun hale getirilmesi zorunlu tutuldu.