ABD-İran gerilimi nasıl başladı?

Video: ABD-İran gerilimi nasıl başladı?

Amerika Birleşik Devletleri ile İran arasında gerilim en yüksek seviyede. Amerikan Savunma Bakanlığı Pentagon, İran devrim muhafızları lideri Kasım Süleymani'nin Irak'ın başkenti Bağdat'ta öldürüldüğünü duyurdu. İki ülke arasında yaşanan tüm bu gerginlik nasıl başladı? Fitili ateşleyen unsurlar neler? İşte detaylar...

İranlı general Süleymani'nin öldürülmesiyle ABD ile İran arasında ipler tamamen koptu. Tansiyonun nasıl adım adım yükseldiğini hatırlayalım.


ABD 2018'DE NÜKLEER ANLAŞMADAN ÇEKİLDİĞİNİ DUYURDU


Amerikan Başkanı Donald Trump, Mayıs 2018'de İran ile varılan nükleer anlaşmadan çekildiklerini duyurdu ve İran’a yaptırım uygulamaya başladı.


ABD TANKER PATLAMALARINDA İRAN'I SUÇLADI


İran ekonomisini zora sokan bu adımın ardından iki ülke arasındaki gerilim özellikle son aylarda tırmandı. 12 Mayıs'ta Birleşik Arap Emirlikleri'nin Fuceyre limanında dört tankerde patlamalar meydana geldi. ABD bu patlamalardan İran'ı sorumlu tuttu. İran ise bu iddiaları kesin bir dille yalanladı.


İRAN ZENGİNLEŞTİRİLMİŞ URANYUMU ARTIRACAĞINI DUYURDU


Olayın üzerinden yaklaşık bir ay geçtikten sonra Tahran yönetimi, nükleer anlaşmada tarafların mutabık kaldığı 300 kilogramlık zenginleştirilmiş uranyum limitini 27 Haziran 2019'de aşacağını duyurdu.


ABD BÖLGEYE BİN ASKER GÖNDERECEĞİNİ AÇIKLADI


Tarihler henüz 27 Haziran'ı göstermeden Umman Denizi'nde bir Japon ve İsveç petrol tankerinde patlamalar meydana geldi. Amerika Birleşik Devletleri, ellerindeki uydu görüntülerine dayanarak patlamaların ardında İran Devrim Muhafızları olduğunu duyurdu. Tahran yönetimi bu iddiaları da reddetti. ABD, petrol tankerlerindeki patlamaların ardından bölgeye takviye bin asker göndereceğini açıkladı.


ABD HAMANEY'İ DE KAPSAYAN YENİ YAPTIRIMLAR GETİRDİ


20 Haziran'da İran Devrim Muhafızları, İran hava sahasına girdiğini iddia ettiği bir Amerikan insansız hava aracını düşürdüğünü duyurdu. Amerika Birleşik Devletleri'nin buna yanıtı, dini lider Ayetüllah Hamaney'i de kapsayan yeni yaptırımları devreye sokmak oldu.


HAŞDİ ŞABİ HİZBULLAH'A BEŞ HAVA SALDIRISI DÜZENLEDİ


14 Eylül'de Suudi Arabistan'daki 3 büyük petrol tesisine yönelik saldırılar düzenlendi. Bu saldırılar sonucu ülkenin petrol üretimi yarı yarıya düştü. Hem Riyad hem Washington bu saldırılardan da İran'ı sorumlu tuttu. Tahran ise söz konusu iddiaları reddederek herhangi bir askeri saldırıya derhal ciddi misilleme yapacaklarını duyurdu.


Irak'ın kuzeyindeki Kerkük kentinde bulunan bir Amerikan üssüne roket saldırısı yapıldı. Washington Amerikalı bir müteahhitin öldüğü bu saldırıdan Hizbullahı ve ona destek veren İran'ı sorumlu tuttu.


HAŞDİ ŞABİ TARAFTARLARI ABD BÜYÜKELÇİLİĞİNİ BASTI


Amerika, Şiilerin dini lideri Ayetullah Es-Sistani'nin fetvası üzerine kurulan Haşdi Şabi'nin kilit grubu Ketaib Hizbullah'a 30 Aralık 2019'da 5 hava saldırısı düzenlendi. 25 kişinin öldüğü saldırının ardından 2019'un son gününde Bağdat'taki Amerikan Büyükelçiliği Haşdi Şabi taraftarlarınca basıldı.


3 Ocak 2020 sabahı Amerikan Savunma Bakanlığı Pentagon, Trump’ın emriyle operasyon düzenledi. İran Devrim Muhafızları ordusuna bağlı Kudüs Gücü Komutanı General Kasım Süleymani ve Haşdi Şabi örgütünün başkan yardımcısı Ebu Mehdi El-Mühendis öldürüldü.

{$ item.Title $}
{$ item.Title $} © {$ item.Files[0].Sources[0] $}
{$ item.Title $}
{$ item.Title $}
{$ photo.Metadata.Title $}
 
LG
MD
SM
XS