Yeni nükleer tartışma: Trump ne demek istedi?

ABD Başkanı Donald Trump, Çin lideri Şi Cinping ile görüşmesi öncesinde ve sonrasında yaptığı açıklamalarda nükleer denemelere yeniden başlanabileceğini söyledi. Bu ifadeler, Trump’ın “nükleer silah denemesi” mi yoksa “nükleer füze denemesi”ni mi kastettiği tartışmalarını gündeme getirdi. Uzmanlara göre nükleer deneme, gerçek bir patlayıcı cihazın infilak ettirilmesi anlamına gelirken; füze denemesi, sadece fırlatma ve yönlendirme sistemlerinin test edilmesini kapsıyor. 1990’lardan bu yana nükleer silah denemesi yapan tek ülke ise Kuzey Kore.

ABD Başkanı Donald Trump, Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile görüşmesi öncesinde sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, nükleer denemelere yeniden başlama emri verdiğini söyledi.

Trump, Şi ile görüşmesinin ardından ABD’ye dönüş yolunda uçakta gazetecilere de benzer ifadeler kullanarak, “Bildiğiniz gibi en çok nükleer bizde var. Yine de denemeler yaptıklarını görüyorum. Sanırım bizim de denemeler yapmamız gerek. Nükleersizleştirme görmek istiyorum çünkü bizim çok nükleerimiz var, Rusya'nın da biraz var. Rusya ikinci, Çin üçüncü.” dedi.

Trump’ın bu açıklamaları, “nükleer deneme” ifadesiyle tam olarak neyi kastettiği tartışmalarını gündeme getirdi. Uzmanlara göre, nükleer deneme ile nükleer füze denemesi birbirinden tamamen farklı kavramlar.

Nükleer deneme, gerçek bir nükleer patlayıcı cihazın kontrollü şekilde infilak ettirilmesi anlamına geliyor. Bu tür denemelerde amaç, silahın tasarımını doğrulamak, verimliliğini ölçmek, füzyon davranışını ve radyoaktif etkileri incelemek. Denemeler atmosferde, yerüstünde, yeraltında ya da sualtında gerçekleştirilebiliyor. Ancak birçok ülke, bu tür testleri yasaklayan uluslararası antlaşmalara tabi durumda.

Nükleer füze denemesi ise farklı bir amaç taşıyor. Bu denemelerde, bir füzenin fırlatma sistemi, menzili, yönlendirme kabiliyeti ve dayanıklılığı test ediliyor. Gerçek nükleer savaş başlığı kullanılmıyor; bunun yerine ağırlık ve şekil açısından benzetilmiş maket yükler tercih ediliyor. Bu nedenle füze denemeleri, nükleer patlamalardan farklı bir hukuki statüde değerlendiriliyor.

1990’lardan bu yana nükleer silah denemesi yapan tek ülke Kuzey Kore oldu. Pyongyang yönetimi son olarak 2017 yılında yeraltında bir nükleer patlama gerçekleştirmişti.

İLGİLİ HABER

DÜNYA

Doğal gaz krizi: ABD Enerji Bakanı, İsrail seyahatini iptal etti