“Azerbaycan Ermenistan çatışması raporu: Yanlış bilginin yüzde 80’i sosyal medyada yayıldı”

“Azerbaycan Ermenistan çatışması raporu: Yanlış bilginin yüzde 80’i sosyal medyada yayıldı”
“Azerbaycan Ermenistan çatışması raporu: Yanlış bilginin yüzde 80’i sosyal medyada yayıldı”

İSTANBUL (DHA) - Bilgi ekosistemine yönelik çalışmalar yapan Teyit, Azerbaycan ile Ermenistan arasında yaşanan Dağlık Karabağ çatışmalarıyla ilgili internette yayılan yanlış bilgilere dair bir rapor hazırladı. Çatışma ve kriz gibi dönemlerin yanlış bilginin yayılmasına elverişli bir ortam oluşturduğunu ortaya koyan rapor, yeni medya okuryazarlığının önemine dikkati çekiyor.

Şüpheli bilgileri inceleyen doğrulama organizasyonu Teyit, Azerbaycan ve Ermenistan arasında 44 gün süren çatışma boyunca incelediği yanlış bilgileri analiz ederek raporlaştırdı. Teyit’in kendi karşılaştığı veya bildirilen şüpheli içerikleri incelendi. Rapor Teyit ekibinden Sayyara Mammadova, Seçil Türkkan ve Ali Osman Arabacı tarafından hazırlandı. İncelenen içeriklerde toplam 33 yanlış bilgi tespit edilirken, bu bilgilerin sekiz farklı sosyal medya platformu ve 28 farklı haber sitesinde toplam 170 farklı paylaşımla yayıldığı aktarıldı. Bu paylaşımların yüzde 80’den fazlası sosyal medya üzerinden yayılırken, yayılan yanlış bilgilerin Azerbaycanca ve Ermenicenin yanı sıra, Rusça ve Türkçe'nin de içinde bulunduğu sekiz farklı dilde paylaşıldığı bildirildi.

YANLIŞ BİLGİ EN ÇOK TWITTER’DA YAYILIRKEN, TELEGRAM CİDDİ RİSK BARINDIRIYOR

Yanlış bilginin yer aldığı her 10 paylaşımdan sekizi sosyal ağlarla yayıldı. Sosyal ağlardan yapılan paylaşımların aldığı toplam etkileşim 1 milyon 723 bin 532 oldu. Teyit ekibi tarafından elde edilen araştırma verileri incelendiğinde çatışmaya dair yanlış bilginin yüzde 46 ile en çok Twitter üzerinden yayıldığı görülürken, onu yüzde 24 ile Facebook ve yüzde 17 ile Instagram izledi. Azerbaycan ve Ermenistan’da en çok kullanılan mesajlaşma uygulaması Telegram ise yüzde 3’lük paya sahip olmasına rağmen yanlış bilginin ulaştığı etkileşimin yüzde 14’üne tek başına ulaştı.

YANLIŞ BİLGİYE MARUZ KALAN SAYISI, İKİ ÜLKENİN TOPLAM NÜFUSUNUN İKİ KATINDAN FAZLA 

Kriz boyunca Teyit’in incelediği yanlış bilgilerin 31’i ise çeşitli internet siteleri tarafından yaygınlaştırıldı. Aralarında yabancı kaynakların da bulunduğu 28 farklı site, yanlış bilgileri haberleştirdi. Yanlış veya yanıltıcı iddiaları paylaşan haber sitelerinin günlük ziyaretçi sayısı 27 milyon 936 bin 730 olarak hesaplandı. Bu rakamın Azerbaycan ve Ermenistan’ın toplam nüfusunun iki katından fazla olduğu belirtildi.

ÇATIŞMA GÖRÜNTÜLERİNİN ÇOĞU HATALI İLİŞKİLENDİRİLİYOR

Rapor, savaş sırasında yanlış bilgi türlerinden en çok ‘hatalı ilişkilendirme’ ile karşılaşıldığını ortaya koyuyor. Dağlık Karabağ çatışmalarına ait olduğu iddiasıyla paylaşılan görüntü ve bilgilerin yüzde 69,9’u farklı olaylarla ilişkilendirilen yanlış görüntülerden oluşuyor. 

HAZIRLANAN RAPOR YENİ MEDYA OKURYAZARLIĞININ ÖNEMİNİ GÖSTERİYOR

Yayınlanan raporla ilgili değerlendirmede bulunan Teyit ekibinden Sayyara Mammadova, “Duyguların yükselişe geçtiği çatışma ve kriz dönemleri yanlış bilginin yoğun ve hızlı biçimde yayılmasına yol açan elverişli bir ortam oluşturuyor. Hazırladığımız bu raporla 44 günlük çatışma sürecinin dijital medyada yanlış bilgiyle olan yansımalarını göstermek istedik. Teyit ve Teyit Azerbaycanca olarak yanlış bilgi sorununu somut verilerle gösterdiğimiz bu raporun, medya çalışanları ve kurumlara da içgörü sunmasını amaçlıyoruz. Raporun ortaya koyduğu veriler internet kullanıcılarının şüphe kaslarının geliştiği ve yeni medya okuryazarlığının arttığı bir bilgi ekosisteminin gerekliliğini gösteriyor” ifadelerini kullandı.

Yasal Bilgilendirme
{$ item.Title $}
{$ item.Title $} © {$ item.Files[0].Sources[0] $}
{$ item.DailyVideosDetails.Section_Title $}
{$ item.Title $}
{$ item.DailyVideosDetails.Section_Title $}
{$ item.Title $}
{$ item.DailyVideosDetails.Section_Title $}
{$ item.Title $}
{$ photo.Metadata.Title $}
{$ item.DailyVideosDetails.Section_Title $}
LG
MD
SM
XS