Mars'ın sırrı çözülüyor! Tuhaf özelliklerinin nedeni ‘Nerio’ olabilir…
Kızıl Gezegen Mars, iki küçük uydusu Phobos ve Deimos ile bilinirken, son araştırmalar bilim dünyasında yankı uyandıran bir teoriyi ortaya koydu. Mars’ın aslında üçüncü ve devasa bir uyduya sahip olabileceği öne sürüldü. Bu kayıp uydu, gezegenin bugünkü ilginç özelliklerini açıklayabilir...
Mars'ın bir zamanlar üçüncü bir uyduya sahip olabileceği ileri sürüldü. Bu yeni araştırma, gezegenin bazı ilginç özelliklerini açıklayabilir. Şu anda Mars’ın iki küçük uydusu, Phobos ve Deimos, biliniyor ve bu uyduların nasıl oluştuğu konusunda çeşitli teoriler var.
Bir teoriye göre, uydular Mars ile Jüpiter arasındaki Asteroit Kuşağı'ndan gelmiş olabilir. Diğer bir teori ise, bu uyduların Mars’tan kopan parçalar olduğu yönünde. Ay'ın da benzer bir şekilde oluştuğu düşünülüyor. Ancak Phobos'un kimyasal yapısının Mars’a benzememesi, bu teoriyi Dünya’nın uydusu ile ilgili teori kadar güçlü kılmıyor.
Yakın zamanda yapılan bir başka çalışma, Phobos’un bir kuyrukluyıldız olabileceğini öne sürdü. Bununla birlikte, Mars’ın da açıklanamayan bazı özellikleri bulunuyor. Özellikle gezegenin üç eksenli yapısı dikkat çekiyor. Ayrıca Mars, Güneş Sistemi’nin en yüksek platosu olan Tharsis gibi devasa yüzey şekillerine ev sahipliği yapıyor. Bu plato 5 bin kilometrelik bir alana yayılırken, yüksekliği 7 kilometreyi buluyor. Üzerindeki volkanlar ise çok daha yüksek.
ABD Deniz Gözlemevi'nden gökbilimci Michael Efroimsky’ye göre, Mars’ın bir zamanlar daha büyük bir uyduya sahip olması bu sıra dışı özellikleri açıklayabilir. Journal of Geophysical Research: Planets dergisinde yayımlanmak üzere değerlendirilen ve arXiv'de ön baskısı yayınlanan araştırmada, "devasa bir uydunun" Mars’ın üç eksenli yapısını başlattığı ileri sürülüyor.
Roma mitolojisindeki savaş tanrıçasına ithafen Nerio olarak adlandırılan bu uydu, gezegenin jeolojik süreçlerinin bir parçası olarak Mars’ın bugünkü şeklini almasında önemli rol oynamış olabilir. Efroimsky’ye göre, Mars’ın neredeyse üçte biri büyüklüğünde olan bu uydu, Güneş Sistemi’nin erken döneminde ortaya çıkmış ya da Mars tarafından ele geçirilmiş olabilir.Araştırmacıya göre bu büyük uydunun kütlesi, Mars katılaşmadan önce gezegenin yüzey şekillerinin oluşumuna katkıda bulunmuş olabilir. Mars’ın tuhaf eksen yapısı ve devasa yüzey şekilleri, jeolojik süreçlerle bugünkü hallerine ulaşmış olabilir.
Peki Nerio'ya ne oldu? Efroimsky, bu uydunun bir çarpışma sonucu parçalanarak geride Phobos ve Deimos'u bırakmış olabileceğini düşünüyor. Bir başka olasılık ise, uydunun Güneş Sistemi’nin erken dönemlerinde başka bir gökcisminin yörüngesine kapılarak kaybolması.
Ancak, eğer bir çarpışma yaşandıysa, bunun gezegende krater izleri bırakması beklenirdi. Fakat bu izlerin, diğer çarpışmalar ve jeolojik faaliyetler sonucu ortadan kaybolmuş olması da ihtimal dahilinde. Efroimsky, bu teorinin şu an sadece bir hipotez olduğunu belirtiyor ve diğer bilim insanlarını bu olasılığı araştırmaya davet ediyor.
