Ortadoğu'nun karanlık aktörü: BAE

Video: Ortadoğu'nun karanlık aktörü: BAE

Birleşik Arap Emirlikleri, Ortadoğu'daki birçok operasyonda parmağı bulunan bir ülke. Körfez’de krizlere de sebep olan Birleşik Arap Emirlikleri'nin adı, son dönemde Libya'daki ateşkese engel olan ülke olarak geçiyor. Libya Devlet Yüksek Konseyi Başkanı, Libya'da ateşkese Birleşik Arap Emirlikleri'nin engel olduğunu açıkladı. Birleşik Arap Emirlikleri'nin en çok karşı karşıya geldiği ülkelerden biri de ülke, Türkiye. Türkiye ile Birleşik Arap Emirlikleri nerelerde karşı karşıya geldi.

Birleşik Arap Emirlikleri, nüfüsu sadece 9,5 milyon. O 9,5 milyonun sadece yüzde 13'ü, Emirlik vatandaşı. Ülke, 83 bin 600 kilometrekare alan sahip. Körfez'deki küçük ülkelerden biri. Ama ekonomik geliri yüksek. Ülkenin yıllık gayri safi milli hasılası 693 milyar dolar. Bu ekonomik güç, Ortadoğu’daki halkların derdi. Çünkü Birleşik Arap Emirliklleri'nin adı, son dönemde bölgedeki tüm terör olayları ve darbe girişimlerinde geçiyor.


Devlet yönetimi, aynı zamanda Abu Dabi Emiri olan Şeyh Halife Bin Zayid El Nahyan ve ailesinin elinde bulunuyor. Oradaki etkili isim ise Veliaht Prens Muhammed Bin Zayed. Zayed'e en yakın kişilerden biri ise Türkiye'nin yakından tanıdığı bir isim. Cemal Kaşıkçı cinayeti zanlısı Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed Bin Selman.



Veliaht Prens Muhammed Bin Zayed


"İsrail'in Arap dünyasındaki Truva Atı"


Uzmanlar, Birleşik Arap Emirlikleri için İsrail'in Arap Dünyası'ndaki "Truva Atı" diyor. İran'la rekabet içindeki Birleşik Arap Emirlikleri, birçok bölgede Türkiye'ye karşı da harekete geçmiş durumda.


Adı terör olayları ve darbe girişimlerinde geçiyor


Suudi Arabistan'ın İstanbul Başkonsolosluğu'ndaki Cemal Kaşıkçı cinayeti Ankara ile Riyad yönetimi arasında gerilime yol açmıştı. Ankara, cinayeti Suudi Arabistan'dan gelen timin işlediğini kanıtladı. O cinayet sonrası iki kişi gözaltına alındı. O kişilerin Birleşik Arap Emirlikleri ajanı olduğu ortaya çıktı. Zanlılardan biri hapishanede intihar etti. Ajanlar, Türkiye'de yaşayan, aralarında siyasi muhaliflerin de olduğu Araplar hakkında bilgi toplamaya çalışıyordu.




Suudi Arabistanlı gazeteci Cemal  Kaşıkçı, Suudi Arabistan'ın İstanbul Konsolosluğu'nda öldürülmüştü


Birleşik Arap Emirlikleri istihbaratının, Suriye ve Irak'ta terör örgütü PKK ile yakın ilişki içinde olduğu iddia edildi. Hatta PKK'nın Suriye kolu YPG'li yetkililerle görüştüğü öne sürüldü. Ama aslında Türkiye ile Birleşik Arap Emirlikleri'nin karşı karşıya kaldığı ilk ülke Mısır oldu. Mısır'da, Muhammed Mursi iktidarının sonunu getiren askeri darbe sürecinde İsrail'le birlikte Birleşik Arap Emirlikleri'nin ismi ön plana çıktı. 2011 yılında BAE lideri Halife Bin Zayid Al Nahyan, İhvan'ın devam etmesi ve Arap baharının devamı halinde Arap krallarının koltuklarının koruyamayacağını söylüyordu. Birleşik Arap Emirlikleri'nin Muhammed Mursi'ye yönelik, 2 ayrı suikast girişiminde perde arkasındaki ülke olduğu öne sürüldü.


Birleşik Arap Emirlikleri darbeci Genelkurmay Başkanı Sisi'ye destek verdi. Ekonomik krizlerin tetiklenerek başlanan süreçte, askeri darbeyle devrilen Muhammed Mursi önce hapishaneye atıldı. Ardından hapiste şüpheli şekilde hayatını kaybetti. Darbe sonrası darbeci Sisi yönetimine ilk destek veren ülkeler arasında Birleşik Arap Emirlikleri yer alıyordu. Birleşik Arap Emirlikleri'yle birlikte, Suudi Arabistan ve Kuveyt, darbeci Sisi yönetimine 12 milyar dolarlık yardım paketi sundu.


Türkiye ile Birleşik Arap Emirlikleri, Katar krizinde de karşı karşıya geldi. Birleşik Arap Emirlikleri ve Suudi Arabistan öncülüğünde ülkeler Katar'ı ablukaya aldı. Abluka sonrası darbe yapılacağı iddiaları gündeme geldi. Birleşik Arap Emirlikleri'nin Katar Emiri'nin yerine Londra'daki yeğenini iktidara getirmek istediği ortaya çıktı. Sudan'dan getirilen paralı askerlerle Katar sarayının basılacağı öne sürüldü. Bölgedeki Türk güçlerinin de etkisiyle darbe tehdidi boşa çıkarıldı.


Yemen'deki insani krizde de baş aktörlerden biri BAE


Birleşik Arap Emirlikleri, paralı askerlerini ilk olarak Yemen'deki iç savaşta kullandı. Ancak bu müdahaleyi fırsatı çeviren İran yanlısı Husiler, Yemen'i ele geçirmeye başlayınca da çark etti. Yüzlerce Yemen askeri, Birleşik Arap Emirlikleri'nin hava gücüyle desteklediği ayrılıkçılar tarafından katledildi. Yemen'deki ablukalar yüzünden bölgede 14 milyon kişi mağdur oldu. Her 10 dakikada bir çocuk hayatını kaybetti.


Sudan'daki askeri darbede de BAE'nin rolü vardı




Türkiye-Sudan ilişkileri, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın Aralık 2017'de Sudan'a yaptığı ziyaret sırasında ülkenin kuzeyindeki Sevakin Adası'nı istemesi ve Ömer El Beşir'in de 'tamam' demesi ile daha ileri bir boyuta taşındı.
Sudan’da 30 yıllık Ömer El-Beşir dönemi, Nisan 2019'da askeri darbeyle kapandı. Darbe sonrası önce yönetime gelen Sudan Savunma Bakanı Avad Bin Avf, yemin töreninden 24 saat sonra görevi bırakmak zorunda kaldı. Yerine Abdulfettah El Burhan geldi. Geçici yönetime ilk destek veren ülkelerden biri de, Birleşik Arap Emirlikleri'ydi.


Somali'de BAE'nin etki coğrafyasında


Türkiye ile son yıllarda iyi ilişkiler içine giren Mogadişu yönetiminin Birleşik Arap Emirlikleri'nin hedefi olduğu iddialar arasında. Türkiye'nin askeri üssünün olduğu ülke, intihar saldırılarının sahne oluyor. Türk güçleri hedef alınıyor.
Somali'de 2'si Türk 90 kişinin hayatını kaybettiği 29 Aralık saldırısı öncesi, Birleşik Arap Emirlikleri heyetinin Somalili yetkililerle görüşüp, Türkiye ile ilişkinizi kesin dediği iddia ediliyor. Saldırı sonrası Somali istihbarat Ajansı'nın açıklamasında, saldırının arkasında yabancı bir ülke var denilmişti. O saldırıda da olağan şüpheli olarak Birleşik Arap Emirlikleri ismi ön plana çıkıyor.


Son bölge Libya


Libya'da Birleşik Arap Emirlikleri paralı askerleriyle devrede. Türkiye'nin Meşru Ulusal Mutabakat Hükümeti'ne destek verdiği ülkede, BAE General Hafter'e hem askeri hem de lojistik anlamda büyük katkı sağlıyor. Birleşik Arap Emirlikleri, hem Güney Amerika ve Afrika'dan topladığı paralı askerlerle Hafter'e büyük destek veriyor. Hem de silahlı insansız hava araçları ve savaş uçaklarıyla saldırıları koordine ediyor. Paralı askerler de, karada meşru hükümete karşı savaşıyor. Libya'da Halife Hafter'e bağlı bir komutan Birleşik Arap Emirlikleri'nin insansız hava araçlarını yönettiğini, Rusların ise Trablus'a karşı karadaki ilerleyişi planladığını itiraf etmiş durumda. BAE’nin Çin’den getirdiği SİHA, Trablus’ta 31 öğrenciyi katletmiş görüntü kameralara yansımıştı.


BAE, Rusya’dan satın aldığı hava savunma sistemi Pantsir’le de Türk Uçak ve İHA’larını önlemeyi hedefliyor.


Son olarak, Moskova'daki Libya görüşmelerinde de BAE'nin adı ön plana çıktı. Ulusal Mutabakat Hükümeti ile Halife Hafter arasındaki görüşmede ateşkes umudu doğdu. Halife Hafter Ateşkes için süre istedi. Birleşik Arap Emirlikleri yetkililerinin, bu süreçte araya girdiği Halife Hafter'i ateşkese imza atmaması için baskı yaptığı iddia edildi.



Libya Devlet Yüksek Konseyi Başkanı Halid El-Mişri, Libya'da ateşkese Birleşik Arap Emirlikleri'nin engel olduğunu açıkladı. Yine eski Libya Genelkurmay Başkanı Yusuf El-Manguş, Hafter'in ateşkes anlaşmasını imzalamamasının ardında BAE ve Mısır'ın oluşturduğu ülkeler blokunun olduğunu belirtti. "Son yaşananlardan sonra artık kim savaşmak istiyor, kim savaşın bir an önce bitmesini istiyor her şey ortaya çıkmıştır." dedi.


Körfez’de krizlere de sebep olan BAE, özetle bazı Ortadoğu ve Afrika ülkelerini hem ekonomik hem de siyasi ve askeri kıskaca almış durumda. İsrail ile birçok bölgede perde arkasından işbirliği yaptığı öne sürülen BAE, karşısındaki en büyük güç olarak ise Türkiye'yi görüyor.

{$ item.Title $}
{$ item.Title $} © {$ item.Files[0].Sources[0] $}
{$ item.Title $}
{$ item.Title $}
{$ photo.Metadata.Title $}
 
LG
MD
SM
XS