Harzemşahlar Devleti kurucusu kimdir, nerede kuruldu? Harzemşahlar Devleti kimlerle savaştı? Harzemşahlar Devleti tarihçe!

Harzemşahlar Devleti kurucusu kimdir, nerede kuruldu? Harzemşahlar Devleti kimlerle savaştı? Harzemşahlar Devleti tarihçe!

ATV’de yeni yayın hayatına başlayan Bozkır Arslanı Celaleddin dizisinde konu olan Harzemşahlar Devleti ile ilgili detaylar merak edilmeye başladı. Celaleddin Harzemşah ile Cengiz Han arasındaki mücadeleyi konu edinen dizideki Harzemşahlar Devleti kurucusu kimdir, nerede kuruldu? Harzemşahlar Devleti kimlerle savaştı? İşte Harzemşahlar Devleti ile ilgili tarihçe..

Geçtiğimiz hafta Bozkır Arslanı Celaleddin dizisi yayın hayatına merhaba dedi. Tarihe ışık tutacak yapımlardan birisi olan Bozkır Arslanı Celaleddin, sezonun iddialı dizileri arasında gösteriyor. Moğolların'ın kurucusu Cengiz Han ile Harzemşahlar'ın efsanevi hükümdarı Celaleddin Harzemşah arasındaki mücadeleyi anlatan dizideki detaylar merak ediliyor.

HARZEMŞAHLAR DEVLETİ KURUCUSU KİMDİR, NEREDE KURULDU?

Harzemşahlar Devleti, Harezmşahlar olarak da bilinmektedir ve Orta Asya'da Harezm bölgesinde Kutbeddin Muhammed Harezmşah tarafından kurulan bir Türk-İslam devletidir.  Harezmşahlar olarak da anılan Harzemşahlar, Türk-İslam devletlerindendir. Harzemşahlar'ın kurucusu Kutbeddin Muhammed Harezmşah'dır.

HARZEMŞAHLAR DEVLETİ TARİHİ (1097-1231)

Harezmşahlar veya Harzemşahlar Devleti (Farsça: خوارزمشاهیان Hārezmşāhiyān), Orta Asya'da Harezm bölgesinde Kutbeddin Muhammed Harezmşah tarafından kurulan bir Türk-İslam devletidir. Bu devlet, Anadolu Selçuklu Devleti ile 1230 yılında yapılan Yassı Çemen savaşı sonucunda iyice zayıflamış, 1231 yılında Celaleddin Harezmşah'ın ölümü ile yıkılmıştır.

Amuderya bölgesi Orta Çağ'da "Harezm" (Harizm) ve hükümdarlar "Harezmşah" olarak anılırdı. XI. yüzyılın sonlarına doğru bu bölgede kurulan yerli etnik bir topluluk olan ve Türkçe konuşan yerel halkın kurduğu bu devletin adı da Harezmşahlar'dır. Buranın adı "Harezm" olduğundan, öteden beri burada hüküm sürenlere "Harezmşah" denilmiştir.Kapladığı Alan :(5.000.000 km 2) İran, Güney Kafkasya, Dağıstan, Umman Denizi, Afganistan, Maveraünnehir, Harzem, Balkaş ile Aral Gölleri arasıdır.

Harezm bölgesinde Büyük Selçuklu Devleti'ne bağlı olarak merkezden atanan valilerle yönetilen bu eyalette, Anuş Tekin zamanında serbest yaşamaya başlanmıştır. 1128'de Harezm valisi olarak atanan Atsız döneminde yarı bağımsızlık kazanmıştır. Anuş Tekin'in oğlu Kutbeddin Muhammed, Selçuklulara bağlı kalarak, "Harezmşah" unvanı ile bu bölgenin valiliğini üstlenmiştir.

HARZEMŞAHLAR DEVLETİ KİMLERLE SAVAŞTI?

Büyük Selçuklu Sultanı Melikşah’ın saray hizmetinde bulunan Anuş-tegin’in oğlu Kudbeddin Muhammed, Selçuklu Sançar’a bağlı olarak, Harezmşah unvanı ile, Harezm’i idare etmiş (1097-1128),oğlu Atsız (1128-1156) gayretli ve mücadeleci bir Harezmşah olmuştu. Oğlu İl-Arslan (1156-1172) realist bir siyasî davranışla, batıda Irak Selçuklu sultanları ile iyi münasebetleri devam ettirirken, doğuda, yıllık vergi ile bağlı olduğu Moğol Kara-Hitay boyunduruğunu kırmağa çalışıyordu. Mâveraünnehir’de Karluklar’ın isyanını bu bakımdan isabetle değerlendirerek Semerkand’a baskısını artırdı. Fakat Kara Hitaylar’ın Harezm’e taarruzları sırasında öldü. Gayesini oğlu ve Harezmşahlar devletinin en büyük hükümdarı Alâaddin Tekiş (1172-1200) gerçekleştirdi: Kara-Hitaylar’ı mağlûp etti (1175). Seyhun ötesi ile münasebet kurarak Kanglı ve Kıpçak Türkleri’ni tâbiiyetine aldı. 1182’de Mâveraünnehir’e girdi ve Buhâra’yı zapt etti. 1187’de Horasan’ın büyük kısmını işgâl etti, Mâzenderân’ı kendine bağladı ve nihayet Selçuklu Sultanı III. Tuğrul’u mağlûp ederek bütün Irak’ı imparatorluğuna ilhak etti (1194). Rey, Hemedan gibi merkezlere kendi vâlilerini yerleştirdi. Kanglı-Kıpçak Türkleri’nden kurulu kuvvetli bir orduya sahipti ve imparatorluğu Aral kuzeyi düzlüklerinden Bağdat yakınlarına kadar uzanıyordu.

Oğlu Alâaddin Muhammed (1200-1220) fütûhatı daha da geliştirdi: 1201’de Gurlılar’ı hezimete uğrattı, Gur ülkesini tâbiiyete aldı (1207),Ilâmış zaferi ile (1210) ile perişan ettiği Kara-Hitaylar’ı nihayet ortadan kaldırdı (1212). Karahanlılar’a son verdi ve Mâveraünnehir’i ilhak etti. Sonra Gurlu devletini nihayete erdirdi. Kirman, Sicistân (Sîstan) ve Ummân denizine kadar olan bölgeleri imparatorluğuna bağladı (1212-1215),en büyük İslâm-Türk devletinin hükümdarı hâline geldi. Taberistan, Erran ve Azerbaycan’ı da nüfuzu altına alan Sultan Muhammed Harezmşah, Şam’ı, Mısır’ı ve Anadolu’yu zapt etmek emelini besliyordu. Fakat Abbasî Halifesi en-Nâsır li-dinillah ile arası açıktı ve iktidara karşı haris bir kadın olan annesi Terken Hâtun ile de iyi geçinemiyordu.

Bu şartlar içinde iken Cengiz Han idaresindeki müthiş Moğol istilâsı Harezmşahlar İmparatorluğu’na çarptı (1220 başları). Buhâra, Semerkand’dan sonra, imparatorluk başkenti Gürgenç Moğollar’ın eline geçti. İstilâcılarla savaşmaya cesaret edemeyen Sultan Muhammed kaçtığı Hazar denizinin ıssız bir adasında öldü (Aralık 1220). İmparatorluk Moğol istilâ akını karşısında çöktü. Irak’a Kafkaslar’a kadar bütün memleket Moğollar’ın eline geçti. Sultan Muhammed’in oğlu Celâleddin, Moğollar’ın önünden çekilerek Hindistan’da, İran’da ve Doğu Anadolu’da, büyük gayretlerle, devletini ihya etmeği denedi, muvaffak olamadı ve 1231’de öldü. Harezmşahlar İmparatorluğu’nun tarihe karışması ile bütün Orta Asya, Yakın-doğu ve Kuzey Türk ülkeleri istiklâllerini kaybederek Moğol tahakkümü altına girdi.

{$ item.Title $}
{$ item.Title $} © {$ item.Files[0].Sources[0] $}
{$ item.DailyVideosDetails.Section_Title $}
{$ item.Title $}
{$ item.DailyVideosDetails.Section_Title $}
{$ item.Title $}
{$ item.DailyVideosDetails.Section_Title $}
{$ item.Title $}
{$ photo.Metadata.Title $}
{$ item.DailyVideosDetails.Section_Title $}
LG
MD
SM
XS