Pişmiş yumurta eski haline nasıl geri döndürülür?

Haşlanmış yumurta yeniden önceki haline dönüştürülebilir mi? 2015'te Amerikalı ve Avustralyalı kimyacılar, kaynatılıp katılaşmış yumurtanın eski haline döndürülebileceğini gösterdi. Bir sihir gösterisi değil, kimya! Üstelik bu sadece bir gösteri de değil. Yumurtanın eski haline dönüştürülmesinde kullanılan yöntem, peynir imalatından kanser araştırmalarına kadar birçok alanda hatalı proteinlerin onarılıp zamandan ve maliyetten kazanılmasını sağlayacak önemli bir teknik. İşte pişmiş yumurtanın eski haline getiren teknik...



1 / 14
Pişmiş yumurta eski haline nasıl geri döndürülür? ©Shutterstock
Yumurta kaynatıldığında, içindeki şeffaf madde (albümin) beyaza döner ve katılaşır. Bunun nedeni, proteinlerin birbirine karışmasıdır.
2 / 14
Pişmiş yumurta eski haline nasıl geri döndürülür? ©Shutterstock
Yumurta soğukken, bu proteinler birbirinin üzerinden kayarak sıvı gibi hareket eder. Ama ısıtıldığında bu proteinlerin üç boyutlu yapıları bozulup dallı budaklı bir yapı oluşturdukları için birbirleri üzerinden serbestçe kayamazlar; protein zincirlerinin dalları birbirine kenetlenerek hareketsiz hale gelirler.

3 / 14
Pişmiş yumurta eski haline nasıl geri döndürülür? ©Shutterstock
BBC Türkçe'nin haberine göre, 2015'te Amerikalı ve Avustralyalı kimyacılar, kaynatılıp katılaşmış yumurtanın eski haline döndürülebileceğini gösterdi. Yumurtanın katılaşmış akına üre ekleyip vorteks tüp karıştırıcıda karıştırarak proteinleri birbirinden ayırıp eski haline getirmek mümkün olmuştu.

4 / 14
Pişmiş yumurta eski haline nasıl geri döndürülür? ©Shutterstock
Bu yöntem, peynir imalatından kanser araştırmalarına kadar birçok alanda hatalı proteinlerin onarılıp zamandan ve maliyetten kazanılmasını sağlayacak önemli bir teknik olarak görülüyor.

Yumurtanın kabuk rengini ne belirliyor?
5 / 14
Pişmiş yumurta eski haline nasıl geri döndürülür? ©Shutterstock
Yumurta kabuğu esas olarak kalsiyum karbonattan oluşur. Bunun doğal rengi beyazdır. Bazı kuşlar yumurtalarını kamufle etmek veya diğer yumurtalardan ayırmak için beyaz kabuğun üzerini başka bir renkle kaplama yoluna gider.
6 / 14
Pişmiş yumurta eski haline nasıl geri döndürülür? ©Shutterstock
Bazı tavuk yumurtalarını kahverengi yapan, hemoglobinin parçalanması sonucu ortaya çıkan protoporfirin pigmentidir.
7 / 14
Pişmiş yumurta eski haline nasıl geri döndürülür? ©Shutterstock
Yumurtanın beyaz veya kahverengi olmasını belirleyen tavuğun cinsidir. Bir zamanlar kahverengi yumurtaların daha sağlıklı olduğuna dair yanlış bir anlayış doğmuştu. Bu nedenle ticari üretim yapan birçok çiftlikte kahverengi yumurta yumurtlayan tavuk cinsine ağırlık verildi.
8 / 14
Pişmiş yumurta eski haline nasıl geri döndürülür? ©Shutterstock
Maran tavuğu (Fransızca "kestane" anlamına geliyor) olarak bilinen cinsin yumurtası kızılımsı kahverengi bir renktir. Ancak bu renk öyle kolay akar ki 1930'larda İngiltere'de bu tür ilk üretildiğinde çoğu insan yumurtaların boyandığını sanmıştı.
9 / 14
Pişmiş yumurta eski haline nasıl geri döndürülür? ©Shutterstock
Yumurta sarısının etrafında neden gri bir tabaka oluşur?
10 / 14
Pişmiş yumurta eski haline nasıl geri döndürülür? ©Shutterstock
Yumurta akının yüzde 92'si sudur. Geri kalan kısmı ise çoğu ovalbümin, ovotransferin ve ovomukoid olmak üzere 148 farklı protein karışımıdır.
11 / 14
Pişmiş yumurta eski haline nasıl geri döndürülür? ©Shutterstock
Oda sıcaklığında bu proteinler küre şeklinde bir yapıya sahiptir; bu yapı, aminoasitlerden oluşan protein zinciri ve bunlar arasındaki bağlantıyı sağlayan sülfürden oluşur.
12 / 14
Pişmiş yumurta eski haline nasıl geri döndürülür? ©Shutterstock
Yumurta kaynatıldığında sülfür bağları ısı ile çözülür ve her protein molekülü ayrışarak yanındakine tutunup katılaşır. Ovalbümin açısından bu aşama 77 derecede gerçekleşir.
13 / 14
Pişmiş yumurta eski haline nasıl geri döndürülür? ©Shutterstock
Ama 70 derecenin üstünde sülfür de hidrojen sülfata dönüşür ve yumurta sarısındaki demir ile tepkime sonucu demir sülfat oluşturur. Yumurta sarısının etrafındaki yeşilimsi gri tabakaya rengini veren budur.

14 / 14
Pişmiş yumurta eski haline nasıl geri döndürülür? ©Shutterstock
Yumurtayı kaynattıktan sonra soğuk suya tutup ısısını düşürerek bu rengi almasını engelleyebilirsiniz.
{$ nextTitle $}
{$ item.Title $}
{$ item.Title $} © {$ item.Files[0].Sources[0] $}
{$ item.Title $}
{$ item.Title $}
{$ item.Title $}
ilgili haberler
 
LG
MD
SM
XS