Tarihte bugün: 12 mayıs

Tarihte bugün: 12 mayıs

Tarihte bugün: 12 mayıs

Türk sinemasının usta yönetmenlerinden Ömer Kavur, 2005 yılında hayata veda etti.

18 haziran 1944'te Ankara'da orta sınıf bir ailenin çocuğu olarak doğan Ömer Kavur, ilkokulu İstanbul Kızıltoprak'ta bitirdi. Orta okulu Robert Kolej'de, liseyi Kabataş Erkek Lisesi'nde okuduktan sonra üniversite eğitimi için Paris'e gitti.
 
'Conservatoire Libre du Cinema Français'de sinema, 'Sorbonne Haute Ecole du Journalisme'deyse gazetecilik okudu.
 
Teknik-pratik sinema eğitimini Sorbonne Üniversitesi'nde gerçekleştirdiği sinema tarihi yüksek lisansıyla bütünledi. Bu dönemde çektiği kısa filmlerle ilgi çekti ve çeşitli ödüller kazandı.
 
Fransa yıllarında Alain-Robbe Grillet'ye yönetmen asistanlığı yaptı. Türkiye'ye dönüşünde Boğaz köprüleri ile ilgili bir belgesel çekti. 1974'te Refik Halit Karay'ın aynı adlı eserinden uyarlama 'Yatık Emine'yi çekti.
 
Sansür baskısından kaçamamış, farklı ve başarılı ilk film olan 'Yatık Emine', Kavur'un Türk sinemasındaki nevi şahsına münhasır kariyerini muştuluyorsa da sanatçı ikinci filmini çekebilmek için beş yıl beklemek zorunda kaldı.
 
1979'da senaryosunu yazıp yönettiği 'Yusuf ile Kenan', dönemin standart toplumcu-gerçekçi filmlerine ciddi alternatif oluşturan bir eserdi.
 
Kavur'un toplumun itilmişleri arasından çekip çıkardığı iki çocuğun hikayesini yalın ve etkili bir sinema diliyle anlattığı bu eser uluslararası arenada da kabul görmüştü.
 
Üçüncü filmi 'Ah Güzel İstanbul', bir yıl sonra Atıf Yılmaz'ın 'Mine'siyle kendi koyduğu kanunları yıkarak gündeme oturan Türkan Şoray'ı değil, ama onun yerine fahişe rolünü kabul eden Müjde Ar'ı gündeme taşıdı ve onu 1980'lerin yıldızı yaptı.
 
'Göl'le daha sonra sıklıkla ele alacağı psikolojik motiflere eğilmeye başladı. 1985'te çektiği 'Amansız Yol', sinemasını domine eden yolculuk tematiğinin en belirgin olduğu filmdir. 'Körebe' de aynı gerilimi ele alıyordu.
 
1987'de ilk başyapıtı Venedik'te ses getirdi: Yusuf Atılgan'ın 'Anayurt Oteli'ni Macit Koper ve Serra Yılmaz'lı bir kadroya sinemaya aktaran aktaran Kavur, Türk sinema tarihinin en derinlikli 'boğuntu' filmine imzasını attı.
 
Bir yıl sonra çektiği ve yolculuk temasına bu kez hem içsel hem de dışsal anlamda geri döndüğü 'Gece Yolculuğu', Cannes Film Festivali'nde gösterildi ve beğenildi.
 
1991'de Orhan Pamuk'un 'Kara Kitap'ındaki öykülerden birinden hareketle çekilen 'Gizli Yüz' pek çoklarınca Ömer Kavur'un ve Türk sinemasının müstesna başyapıtlarından biridir.
 
Kavur'un esrarlı, içe dönen yolculuk arayışının, yolculuğunun doruğu olan bu eseri 1996'da, Kavur'un kendini tekrarladığı eleştirilerini aldığı 'Akrebin Yolculuğu' izledi.
 
Bu film de Cannes Film Festivali'nin özel bölümüne kabul edildi. Sinemasal kariyeri bu filmden sonra duraksadı. 2000'de 'Melekler Evi'nin başarısızlığının ardından 2003'te gelen 'Karşılaşma' eski gücünü yitirdiğinin göstergesiydi.
 
2002'de 'Karşılaşma', 2003'te 'Beybaba', 2004'te 'Patroniçe' ve 2004'te 'Beş Kollu Avize'yi çeken Ömer Kavur, 12 mayıs 2005'te hayata veda etti.
 
Yönettiği filmler
 
1974 'Yatık Emine', 1979 'Yusuf ile Kenan', 1981 'Ah Güzel İstanbul', 1981 'Kırık Bir Aşk Hikayesi', 1982 'Göl', 1985 'Amansız Yol', 1985 'Körebe', 1987 'Anayurt Oteli', 1987 'Gece Yolculuğu', 1990 'Gizli Yüz', 1995 'Aşk Üzerine Söylenmemiş Herşey', 1997 'Akrebin Yolculuğu', 2000 'Melekler Evi', 2002 'Karşılaşma', 2003 'Beybaba', 2004 'Koltuk', 2004 'Patroniçe', 2004 'Beş Kollu Avize'
 
Senaryoları
 
1974 'Yatık Emine', 1979 'Yusuf ile Kenan', 1981 'Ah Güzel İstanbul', 1981 'Kırık Bir Aşk Hikayesi', 1985 'Körebe', 1987 'Gece Yolculuğu', 1987 'Anayurt Oteli', 1995 'Aşk Üzerine Söylenmemiş Herşey', 1997 'Akrebin Yolculuğu', 2000 'Melekler Evi', 2002 'Karşılaşma', 2003 'Beybaba', 2004 'Patroniçe', 2004 'Beş Kollu Avize'
 
Ödülleri
 
1982: 19'uncu Antalya Film Şenliği, 'Kırık Bir Aşk Hikayesi', En İyi Yönetmen
1987: 24'üncü Antalya Film Şenliği, 'Anayurt Oteli', En İyi Yönetmen
1988: 25'inci Antalya Film Şenliği, 'Gece Yolculuğu', En İyi Yönetmen
1997: Dokuzuncu Ankara Film Festivali, 'Akrebin Yolculuğu', En İyi Yönetmen
1991: Fribourg Festival, 'Gizli Yüz', Halk Jürisi En İyi Film Ödülü
1991: Montreal Film Festivali, 'Gizli Yüz', En İyi Film
1992: Dördüncü Ankara Film Festivali, 'Gizli Yüz', En İyi Film
1992: Dördüncü Ankara Film Festivali, 'Gizli Yüz', En İyi Yönetmen
2003: 40'ıncı Antalya Film Şenliği, 'Karşılaşma', En İyi Film
2003: 40'ıncı Antalya Film Şenliği, 'Karşılaşma', En İyi Yönetmen
2003: 40'ıncı Antalya Film Şenliği, 'Karşılaşma', En İyi Senaryo
2003: 14'üncü Orhan Arıburnu Ödülleri, 'Karşılaşma', En İyi Yönetmen
2003: 14'üncü Orhan Arıburnu Ödülleri, 'Karşılaşma', Derya Arbaş Özel Ödülü
2003: 15'inci Ankara Film Festivali, 'Karşılaşma', En İyi İkinci Film
2003: 15'inci Ankara Film Festivali, 'Karşılaşma', En İyi Yönetmen
2003: 25'inci SİYAD Türk Sineması Ödülleri, 'Karşılaşma', En İyi Film
2003: 25'inci SİYAD Türk Sineması Ödülleri, 'Karşılaşma', En İyi Yönetmen
2003: 25'inci SİYAD Türk Sineması Ödülleri, 'Karşılaşma', En İyi Senaryo
1980: Uluslararası Milano Film Festivali, 'Yusuf ile Kenan', Büyük Ödül
 
Günün diğer önemli olayları
 
1820: Dünya Hemşireler Günü ve Hemşirelik Haftası: İngiliz hastane reformcusu ve Selimiye kışlasındaki Kırım Savaşı yaralılarınca, 'Lambalı kadın' olarak bilinen Florence Nightingale doğdu.
1871: Paris Komünü ayrılık halinde kadınlara nafaka hakkı tanıdı.
1916: İrlanda'nın İngiltere'den bağımsızlığını ilan eden Paskalya Ayaklanması'nın öncüsü ve İrlanda'nın ilk marksist işçi önderlerinden James Connolly kurşuna dizildi.
1907: ABD'li sinema oyuncusu Katherine Hepburn hayata merhaba dedi.
1927: Milli edebiyat akımının öncülerinden Ahmet Hikmet Müftüoğlu hayata veda etti. Eserleri arasında 'Haristan' ve 'Gülistan', 'Çağlayanlar' adlı öykü kitaplarıyla 'Gönül Hanım' adlı romanı sayılabilir.
1929: İlk Tıp Bayramı Haydarpaşa Tıp Fakültesi'nde kutlandı.
1940: Kırkpınar Yağlı Güreşleri'nde Tekirdağlı Hüseyin altıncı kez başpehlivan oldu.
1947: Güzel Sanatlar Akademisi Bedri Rahmi Eyüboğlu Atölyesi'nde yetişen 10 sanatçının oluşturduğu Onlar Grubu kuruldu.
1949: Sovyetler Birliği'nin 11 ay süren Berlin ablukası kalktı. İhtiyaç maddelerinin havadan taşınması müttefiklere 200 milyon dolara mal oldu.
1951: Yıkıcı gücü Hiroşima ve Nagazaki'ye atılan bombaların 100 katı büyüklüğünde olan ilk hidrojen bombası denemesi, Pasifik Okyanusu'ndaki Eniwetok Atolü'nde yapıldı.
1965: Doğu Pakistan'da (bugünkü Bangladeş) kasırga çıktı: 10 binin üzerinde insan öldü.
1976: Filistin Kurtuluş Örgütü'nün Türkiye'de büro açma isteği kabul edildi.
1978: Liselerde okutulan ahlak dersi ve müfredat programları ile ders kitapları uygulamadan kaldırıldı.
1978: Ankara'nın Dışkapı semtindeki YIBA Çarşısı, tüp patlaması nedeniyle yandı: 49 kişi öldü, 100 kişi yaralandı.
1979: TÜSİAD, gazetelere 'Gerçekçi Çıkış Yolu' başlıklı, Ecevit hükümetini eleştiren tam sayfa ilan verdi.
1992: Nelson Mandela, Uluslararası Atatürk Barış Ödülü'nü insan hakları ihlalleri iddiaları nedeniyle reddetti.
1994: Kayıp olan Sağlık Bakanlığı Teftiş Kurulu Başkan Yardımcısı Namık Erdoğan, başına iki kurşun sıkılmış halde ölü bulundu.
1998: İstanbul'da, Hollanda ve Türk polisinin ortak çalışması sonucu, deniz yoluyla İtalya ve Hollanda'ya gönderilmek istenen, uluslararası uyuşturucu kaçakçısı Hüseyin Baybaşin'in amcasının oğlu Nizamettin Baybaşin'e ait 10 trilyon lira değerinde eroin ve afyon sakızı ele geçirildi.
1998: Silahlı saldırıya uğrayan İnsan Hakları Derneği Genel Başkanı Akın Birdal ağır yaralandı.
 
Tarihte bugün arşivi

Ekim ayı arşivi
Kasım ayı arşivi
Aralık ayı arşivi
Ocak ayı arşivi
Şubat ayı arşivi
Mart ayı arşivi
Nisan ayı arşivi
1 mayıs
2 mayıs
3 mayıs
4 mayıs
5 mayıs
6 mayıs
7 mayıs
8 mayıs
9 mayıs
10 mayıs
11 mayıs