Tarihte bugün: 19 aralık

Tarihte bugün: 19 aralık

Tarihte bugün: 19 aralık

Milli Eğitim Bakanı Hamdullah Suphi Tanrıöver'in görevi 1925'te sona erdi.

Kurtuluş Savaşı ve Cumhuriyet'in ilk yıllarında Meclis'te yaptığı coşkulu konuşmalarıyla tanınan siyaset adamı ve yazar Hamdullah Suphi Tanrıöver, Tanzimat dönemi bilim ve siyaset adamlarından Abdüllatif Suphi Paşa'nın oğluydu.
 
1885'te İstanbul'da dünyaya geldi, 10 haziran 1966'da yine İstanbul'da hayata veda etti. Ortaöğrenimini Mekteb-i Sultani'de (Galatasaray Lisesi) tamamladı ve meslek olarak öğretmenliği seçti.
 
Ayasofya Rüşdiyesi'nde hitabet ve Fransızca, Darülmuallimin'de edebiyat, Darülfünun'da Türk-İslam sanatı dersleri verdi. İlk şiirini amcası Samipaşazade Sezai'nin Paris'te çıkardığı 'Şura-yı Ümmet' gazetesinde yayımladı (1902).
 
1909'da Fecr-i Ati topluluğuna katıldı. 1911'de bu topluluktan ayrılarak Genç Kalemler çevresinde gelişen Milli Edebiyat akımına bağlandı. 1912'de milliyetçilik akımının İstanbul'daki merkezi olan Türk Ocağı'na girdi ve başkan oldu.
 
İstanbul'daki işgalci güçlere karşı düzenlenen açık hava toplantılarında, daha sonra TBMM'de ve Kurtuluş Savaşı yıllarında hitabetin etkili örnekleri olarak gösterilen konuşmalar yaptı ve güçlü bir hatip olarak tanındı.
 
1920'de Saruhan, 1923'te İstanbul milletvekili olarak TBMM'de bulundu. 1920 ve 1925 yıllarında iki kez Milli Eğitim Bakanı oldu. 1927'de yeniden İstanbul milletvekili seçildi ve 1935'te Brüksel Büyükelçiliği'ne atandı.
 
1943'te İçel ve 1946'da İstanbul milletvekili olarak yeniden Meclis'e girdi. 1950 seçimlerinde Demokrat Parti listesinden bağımsız Manisa milletvekili, 1954'te yine DP'den İstanbul milletvekili seçildi.
 
1957'de Hürriyet Partisi adayı olarak katıldığı seçimleri yitirdi ve ölümüne kadar Türk Ocakları Merkez Heyeti'nin başkanlığını yürüttü.
 
Kültür ve siyaset hayatının renkli simalarından ve coşkulu hatiplerinden biri olan Hamdullah Suphi Tanrıöver'in konuşmalarından seçmeler 'Dağ Yolu' (1928-1931), yazıları da 'Günebakan' (1929) isimli kitaplarda toplandı.
 
Günün diğer önemli olayları

1805: Napolyon Bonapart komutasındaki Fransız ordusu Varşova'ya girdi.
1915: İşgalcilere karşı ilk direniş, Dörtyol'da (Hatay) başladı.
1915: İşgal ettikleri siperleri boşaltan İngilizler, gece Anafartalar'dan bölgesinden gizlice çekildi. İngilizler 8-9 ocak 1916 gecesi de Seddülbahir bölgesinden çekildi.
1918: Bahçe, Islahiye, Hassa, Mamure ve Osmaniye (Adana) Fransızlar tarafından işgal edildi.
1919: Mustafa Kemal ve Heyeti Temsiliye, Sivas'tan Ankara'ya hareket etti.
1919: Urfa'da Kuvayı Milliye kuruldu.
1941: İkinci Dünya Savaşı'nda, İstanbul'da ekmek karneye bağlandı.
1941: Japonlar, Hong Kong'u işgal etti.
1951: Avrupa Kültür Anlaşması Cenevre'de imzalandı.
1965: Fransa Cumhurbaşkanlığı'na Charles De Gualle yeniden seçildi.
1978: 19 aralıkta başlayıp 24 aralıkta son bulan Maraş olayları gerçekleşti.
1980: Politik işbirliği çerçevesindeki ilk AET-Türkiye teması gerçekleştirildi.
1987: Uluslararası Cumhuriyet Halter Turnuvası'nda Naim Süleymanoğlu ilk kez milli mayoyu giydi. 60 kiloda koparma (150 kg), silkme (188.5 kg) ve toplamda (337.5 kg) kendine ait dünya rekorlarını yeniledi.
2000: Ölüm orucu ve açlık grevlerinin devam ettiği 20 cezaevine, sabaha karşı, 'Hayata Dönüş' adı verilen bir operasyon düzenlendi. Operasyonda 28 tutuklu öldü, 94'ü de yaralandı.
2002: Edebiyatçı Mehmet Fuat 77 yaşında öldü.
 
Tarihte bugün arşivi
 
Ekim ayı arşivi
Kasım ayı arşivi
1 aralık
2 aralık
3 aralık
4 aralık
5 aralık
6 aralık
7 aralık
8 aralık
9 aralık
10 aralık
11 aralık
12 aralık
13 aralık
14 aralık
15 aralık
16 aralık
17 aralık
18 aralık