Doç. Dr. Mustafa Gündoğar Doç. Dr. Mustafa Gündoğar

Kötü ağız ve diş sağlığı alzheimer riskini artıyor

22.02.2021 Pazartesi | 09:10

Alzheimer hastalığı beynin bazı bölümlerinin zaman içinde hasar görmesi sonucu, başta bellek olmak üzere günlük işlevler ve davranışlarda bozulma ile kendini gösteren bir ileri yaş hastalığıdır. Alzheimer tüm dünyada 40 milyondan fazla insanı etkileyen bir hastalıktır. Bu hastalık kişilik değişikliklerine neden olan dejeneratif bir beyin rahatsızlığıdır ve sevilen biriyle birlikte bu durumu yaşamak veya ona tanık olmak oldukça üzücü bir durumdur.

Halk arasında bunama olarak da bilinmektedir. Alzheimer Derneği’nin son tahminlerine göre Türkiye’de yaklaşık 600 bin Alzheimer hastası, yaklaşık 1 milyon demans hastası bulunuyor. Bu kadar kişi bu hastalıktan mustaripken, Alzheimer’ın önüne geçmek bir öncelik hâline gelmiştir. Tedavi araştırmaları hız kazansa da, erken tanı ve uygun bakım bu hastalığa sahip olanların genel sağlık ve mutluluğunu büyük ölçüde etkilediği de kabul edilir bir gerçektir.

Diş bakımı Alzheimer riskine karşı koruyor

Journal of Alzheimer’s Disease’de rapor edilen bir çalışmaya göre, diş hastalıkları Alzheimer riskini önemli oranda arttırırken, diş bakımı bu riski önemli oranda azaltıyor. Bilim insanlarına göre, dişleri düzenli olarak fırçalamak ve düzenli olarak diş ipi kullanmak Alzheimer riskini azaltıyor.

Çalışmayı yürüten İngiliz araştırmacılar dişeti hastalıklarının Alzheimer riskini artırdığına dair oldukça önemli kanıtlar saptadılar. Buna göre, her 10 Alzheimer hastasından 4’ünün beyninde dişeti iltihabına neden olan Porphyromonas gingivalis bakterisine rastlanırken kan dolaşımına karışan bu bakterinin beyne yerleşerek sinir hücrelerinin zarar görmesine neden olduğu belirlendi. P. gingivalis bakterisi ile savaşmak için ürettiği antikor düzeylerini ölçmek için çalışma süresince hastalardan kan örnekleri alındı. Antikor düzeyi yüksek olan kişilerin, Alzheimer’e yakalanma riskinin 9 kat daha fazla olduğu belirlendi. Bu bakterinin beyindeki glial hücrelerini etkilediği ve bu hücrelerin iltihaplanmasıyla Alzheimer riskini arttırdığı düşünülmektedir. Diş eti iltihabına yol açan bu bakteri, bağışıklık sistemi hücrelerine bulaşarak veya çene ve kafadaki sinirler yoluyla yayılabiliyor.

Ağız ve diş hijyeni çok önemli

Gün geçmiyor ki kötü ağız ve diş sağlığının yeni bir hastalıkla ilgisi çıkmasın. Bu yüzden ağız ve diş sağlığımıza çok ama çok önem göstermeliyiz. İdeal ağız hijyeni dişlerimizin mikrop plağından tamamen arındırılması ile sağlanır. Gün içerisinde, yaşamımızı sürdürmek için yiyip içtiklerimiz plağın tekrar oluşmasına neden olur. Plak olgunlaşmadan, yani yeterli mikrop nüfusuna ulaşmadan, diş üzerinden uzaklaştırılırsa dişlerimize ve diş etlerimize zarar veremez. Bu bilgi dişlerinizi günde en az 2 defa fırçalayın denilmesinin ardındaki nedendir.

Unutmayın ki 40 saniye gibi süren fırçalama işlemi sadece fırçalanan bölgeleri korur. Fırçalanmayan yerlerde ise, özellikle arka dişlerin çiğneme yüzleri ve dişlerin ara yüzlerinde plak faaliyetleri bütün hızıyla devam eder. Yani bu bölgelerde çürük ve dişeti hastalığı için gerekli ortam sağlanmış olur. Bu yüzden sadece dişlerimizin ön yüzünü fırçalamak doğru değildir. İdeal ağız hijyeni, dişlerimizin tüm yüzeylerini plaktan tamamen temizlemekle olur. Bu genelde yapıldığı gibi 40 saniye fırçalama ile sağlanamaz. Dişlerinizin ön, arka ve çiğneyici yüzleri kaliteli yumuşak bir fırça ile yeterli süre (yaklaşık 1.5 dakika) fırçalanmalıdır. Bu şekilde tüm yüzlerin fırçalanması ağız-diş sağlığınızın yüzde 80′lik kısmını korur. Dişlerimizin ara yüzleri hâlâ plakla kaplıdır.

Fırça kıllarının bu ara yüzlere ulaşması imkansızdır. Dişlerimiz dirsek temasıyla dururlar ama bir blok gibi de birbirine yapışık değillerdir. Dolayısıyla dental plak da dişlerimizin arasına rahatça yerleşir, orada olgunlaşır. Çünkü düzenli bir fırçalama ile bile buralara ulaşılamaz. Fırçanın giremediği bu ara yüzler dişlerin şekline ve dizilimine göre diş ipi, ara yüz fırçası ya da özel dental kürdanlarla mekanik olarak temizlenmeli, plak uzaklaştırılmalıdır. Bu bilgi ‘‘fırçaladığım halde dişlerim çürüyor’’unda cevabıdır. Bu hafta da anlatacaklarım bu kadar. Hepinize sağlıklı ve diş ağrısız bir hafta dilerim.

Diğer Yazıları

FMF (Ailevi Akdeniz Ateşi) ve Ağız-Diş Sağlığı

Ailevi Akdeniz Ateşi, ataklar halinde görülen sıklıkla kendini karın ağrısı ve ateş şikayetleri ile belli eden bir hastalıktır. Akut apandisit ile karıştırılabilen FMF rahatsızlığı otozomal resesif geçişli kalıtsal bir hastalıktır. FMF adı ingilizce isminin (Familial Mediterranean Fever) baş harflerinden gelmektedir. Bu hastalık enfeksiyöz değildir, ancak enfeksiyona benzer bulgular gösterir.

Devamını Oku 15.02.2021

Astım ve ağız sağlığı

Astım nefes almayı zorlaştıran ve solunum yollarını tıkayan kronik bir hastalıktır. Astım, dünyada 250 milyondan fazla insanı etkileyen ve 2025 yılında 100 milyon yeni teşhis konularak büyüyeceği düşünülen oldukça önemli bir küresel sağlık sorunudur. Özellikle çocukluk döneminde görülen astım, dünya genelinde % 2-33 yaygınlık oranına sahiptir.

Devamını Oku 08.02.2021

Diyabet hastalarında ağız diş bakımının önemi

Günlük ağız ve diş bakımına ilaveten düzenli diş muayeneleri genel vücut sağlığını korumanın ayrılmaz bir parçasıdır. Ağız ve diş sağlığımız ile ilgili belirtiler şeker hastalığını işaret edebilir. Diş hekimleri her yıl çok sayıda yeni vakanın teşhisinde rol oynamaktadır. Kontrolsüz diyabet kalp, böbrek ve göz gibi organların yanı sıra ağız ve diş sağlığını da olumsuz yönde etkileyebilmektedir. Diyabet hastalarında görülebilen en önemli ağız ve diş sorunları ağız kuruluğu, ağız içinde mantar enfeksiyonları, dişeti hastalıkları ve diş çürükleridir. Diyabetli hastalarda tükürük salgısının miktarının azalması nedeni ile tükürüğün dişleri yıkayıcı, çiğnemeyi kolaylaştırıcı etkisi kaybolmaktadır. Tükürük miktarının az olması gıdaların diş yüzeyine yapışıp plak gelişmesine ve daha sonra da diş taşlarının oluşmasına yol açabilir. Ağız kuruluğu birçok hastada yara iyileşmesinin gecikmesine ve iltihaplanmanın artmasına ve bunların sonucunda diş kayıplarına kadar giden problemlere yol açmaktadır. Ağız kuruluğunu azaltmak için diş hekiminizin tavsiye edeceği yapay tükürük preparatları kullanabilirsiniz.

Devamını Oku 01.02.2021
{$ item.Title $}
{$ item.Title $} © {$ item.Files[0].Sources[0] $}
{$ item.DailyVideosDetails.Section_Title $}
{$ item.Title $}
{$ item.DailyVideosDetails.Section_Title $}
{$ item.Title $}
{$ item.DailyVideosDetails.Section_Title $}
{$ item.Title $}
{$ photo.Metadata.Title $}
{$ item.DailyVideosDetails.Section_Title $}
LG
MD
SM
XS